Φίλοι του Τ.Μ.Θ.

  • Μεγαλύτερο μέγεθος γραμματοσειράς
  • Προκαθορισμένο μέγεθος γραμματοσειράς
  • Μικρότερο μέγεθος γραμματοσειράς

ΑΡΧΗ | Αποθήκευση όλων των δημοσιευμένων άρθρων | ΠΩΣ ΝΑ ΕΝΤΟΠΙΣΕΙΣ ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ

ΠΩΣ ΝΑ ΕΝΤΟΠΙΣΕΙΣ ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ

E-mail Εκτύπωση PDF

Από άρθρο του Thomas Goetz  στο Wired
Μετάφραση Κώστα Τάνη

 

ΕΙΣΑΓΩΓΗ
Ένας από τους τρόπους επιβεβαίωσης της ύπαρξης μας και ενίοτε της ωφελιμότητάς της, είναι  η αλίευση χρήσιμης πληροφορίας και η διάδοση της. Η πληροφορική είναι ένας χώρος όπου δεν μπορούμε όλοι να κινηθούμε με άνεση αλλά όλοι επιθυμούμε να απολαύσουμε τις ανέσεις που μας προσφέρει. Επιπλέον όσοι από εμάς ενδιαφέρονται για την εξέλιξη της τεχνολογίας και ιδιαίτερα για την ανάπτυξη της καινοτομικότητας θα βρουν φαντάζομαι ενδιαφέρον το άρθρο που επισυνάπτω.

Προτίμησα να το μεταφράσω παρά να το υποδείξω στην Αγγλική στην οποία είναι γραμμένο πρωτογενώς, αφενός διότι ο προστιθέμενος κόπος είναι μέτρο της σημασίας που δίνει κάποιος σε κάτι και αφετέρου διότι έτσι μπορεί να μεταδοθεί ευρύτερα. Και «στην τελική» που λέει και η κόρη μου, δεν είναι κακό να σκεφτόμαστε ελληνικά, κακό είναι να κραυγάζουμε ελληνοπρεπώς. Eλπίζω να απολαύσετε το επισυναπτόμενο άρθρο όπως και εγώ. Με την ευκαιρία ευχαριστώ τον Βασίλη Μάτσο για τις χρήσιμες επισημάνσεις του.Καλή ανάγνωση και μην ξεχνάτε πως πάντα είναι ώρα για δράση και δημιουργία (των άλλων;).

Κώστας Τάνης

 

ΠΩΣ ΝΑ ΕΝΤΟΠΙΣΕΙΣ ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ


Τριάντα χρόνια πριν ο John Naisbitt έγραφε το Megatrends, που ήταν η προγνωσιακή του θεώρηση για το μέλλον της Αμερικής.  Χρησιμοποιούσε ένα απλό αλλά πανίσχυρο εργαλείο για να εντοπίζει νέες ιδέες που έβραζαν στο πνεύμα της εποχής: τις εφημερίδες. Δεν τις διάβαζε απλά, έπαιρνε χάρακα και τις μετρούσε. Όσο περισσότερες ίντσες δημοσιευμένης στήλης κέρδιζε ένα συγκεκριμένο θέμα με την πάροδο του χρόνου, τόσο πιο πιθανό ήταν να αντιπροσωπεύει μία αναδυόμενη τάση. «Η τρύπα στη συλλογή των ειδήσεων» , έγραψε ο    Naisbitt «αποτελεί τη μηχανική απεικόνιση της επιλογής των προτεραιοτήτων της κοινωνίας», και χρησιμοποίησε αυτό το μηχανισμό για να προβλέψει την κοινωνία της πληροφορίας, την παγκοσμιοποίηση, την αποκέντρωση και την ανάδυση των δικτύων.

Όσο έξυπνη και αν ήταν η μέθοδος του Naisbitt δεν θα δούλευε καθόλου σήμερα. Άπειρη μελάνη και πολλά πίξελ  έχουν ξοδευτεί σχεδόν για κάθε θέμα. Σήμερα για να προσδιορίσει κανείς το μέλλον χρειάζεται διαφορετικά εργαλεία. Για τον λόγο αυτό στο Wired[1] όπου σταθερά προσπαθούμε να επισημάνουμε τις εφευρέσεις και τις τάσεις που θα ορίσουν το μέλλον, έχουμε αναπτύξει τους δικούς μας κανόνες. Αυτοί μας επιτρέπουν να μετρήσουμε ιδέες και να διακρίνουμε εκείνες που πραγματικά μπορεί να αλλάξουν τον κόσμο, από εκείνες που είναι απλά ενδιαφέρουσες. Μετά από 20 χρόνια παρατήρησης για το πώς η τεχνολογία δημιουργεί ένα επιβλητικό και καλύτερο αύριο, έχουμε διαπιστώσει ότι προκύπτουν κάποιοι κοινοί παράγοντες που  διαμορφώνουν μοντέλα τα οποία έχουν εκθρέψει τις πιο ριζικές καινοτομίες της εποχής μας.

Αυτό ίσως ηχεί παράδοξο. Η τεχνολογία υπόσχεται κάτι ριζικά νέο, εξολοκλήρου απρόσμενο και διαφορετικό από οτιδήποτε έχει δει ο οποιοσδήποτε προηγουμένως. Όμως στην πραγματικότητα ακόμη και όταν ένα προϊόν ή μια υπηρεσία εμφανίζεται για πρώτη φορά, συνήθως ακολουθεί μια γνώριμη τροχιά. Εντέλει οι παράγοντες που ρυθμίζουν τη θερμοδυναμική, τα οικονομικά και την ανθρώπινη αλληλεπίδραση δεν αλλάζουν πολύ. Και όλα αυτά παρέχουν μία διανοητική βάση που έχει επιτρέψει στην τεχνολογία να πετύχει  να οργανώσει, να επιταχύνει και να διασυνδέσει  σε μαζική κλίμακα.

Πως λοιπόν προσδιορίζεται το μέλλον και πως θα μπορούσατε να το προσδιορίσετε και εσείς ; Οι επτά κανόνες που ακολουθούν δεν είναι άσχημη περίπτωση να ξεκινήσει κανείς. Κάθε ιδέα που κρίνουμε ότι μπορεί να φέρει αλλαγές, κάθε τάση που εκτιμούμε ότι στέκεται στα πόδια της, είναι το πλέον πιθανό ότι αντλείται από μία ή περισσότερες από αυτές τις επτά βασικές αρχές. Έχουν παίξει μεγάλο ρόλο στη δημιουργία του κόσμου  που γνωρίζουμε σήμερα και θα είναι οι δυνάμεις πίσω από τον κόσμο που θα ζήσουμε αύριο.

 

1. ΔΩΣΤΕ ΠΡΟΣΟΧΗ ΣΤΟΥΣ ΔΙΕΠΙΚΟΝΙΑΣΤΕΣ
(Look for cross - pollinators)

Δεν είναι μυστικό ότι οι καλύτερες ιδέες  - εκείνες με τη μεγαλύτερη επίδραση και διάρκεια- είναι μεταφέρσιμες. Μία καινοτομία σε μία βιομηχανία μπορεί να εξαχθεί και να μεταφερθεί σε μία άλλη. Πιο αποτελεσματικές όμως μπορούν να είναι εκείνες οι ιδέες που αλληλοπειθαρχούν όχι μόνο στην εφαρμογή αλλά και στην προέλευση τους. Αυτή η άποψη πηγαίνει πίσω μακριά. Όταν ο μαθηματικός John von Neumann εφάρμοσε μαθηματικά στην ανθρώπινη στρατηγική δημιούργησε τη θεωρία των παιγνίων, και όταν διασταύρωσε τη φυσική με τη μηχανική βοήθησε στην εκκόλαψη τόσο του σχεδίου Manhattan όσο και της επιστήμης των υπολογιστών. Ο σύγχρονος του Buckminster Fuller άντλησε ελεύθερα από τη μηχανική, τα οικονομικά και τη βιολογία για να αντιμετωπίσει προβλήματα μεταφοράς, αρχιτεκτονικής και αστικού σχεδιασμού.

Μερικές φορές η διεπικονίαση είναι αρκετά δραστική ώστε να δημιουργήσει τελείως νέους κλάδους. Αυτό ακριβώς συνέβη όταν ο Daniel Kahneman και ο Amos Tversky  ξεκίνησαν τη μίξη ψυχολογίας και οικονομικών τη δεκαετία του 70. Προσπαθούσαν να κατανοήσουν γιατί οι άνθρωποι δεν συμπεριφέρονται ορθολογικά, παρά την περί του αντιθέτου υπόθεση των οικονομολόγων. Ήταν ένα ερώτημα που οι οικονομολόγοι απέτυχαν να απαντήσουν για δεκαετίες, αλλά με τη διασταύρωση μεταξύ των οικονομικών και της ψυχολογίας στην οποία είχαν εκπαιδευθεί οι Kahneman  και Tversky κατάφεραν να ρίξουν φως στο τι υποκινεί  τους ανθρώπους. Το πεδίο που δημιούργησαν, η συμπεριφορική οικονομική θεωρία,  συνεχίζει να αναπτύσσεται σήμερα παρέχοντας πληροφορίες σε όλους, από  την οικονομική πολιτική των ΗΠΑ έως τις βιτρίνες της Whole Foods[2].

Πιο πρόσφατα οι κοινοί τόποι μεταξύ βιολογίας και  ψηφιακής τεχνολογίας (ο κώδικας είναι κώδικας) εμπνεύσανε μια νέα γενιά να προσεγγίσει ειδικότητες και να δημιουργήσει νέα ομάδα επιστημονικών κλάδων διασταυρούμενης  τροφοδότησης: Βιοπληροφορική, Υπολογιστική Γονιδιωματική, Συνθετική Βιολογία, Βιολογία Συστημάτων. Όλα αυτά τα πεδία θεωρούν τη Βιολογία ως μια διαχειρίσιμη τεχνολογία που μπορεί να βιομηχανοποιηθεί. Όπως ο Rob Carlson ιδρυτής της Biodesic[3] και πρωτοπόρος στην αρένα αυτή το θέτει «Η τεχνολογία που χρησιμοποιούμε για να διαχειριστούμε βιολογικά συστήματα, βιώνει σήμερα την ίδια ταχεία βελτίωση που έχει στο παρελθόν παραγάγει τα αυτοκίνητα, τους υπολογιστές και τα αεροπλάνα» . Αυτοί οι κοινοί τόποι και τα εργαλεία που διατίθενται μπορούν να επιταχύνουν το ρυθμό της καινοτομίας.

Το ίδιο ισχύει επίσης και για τις παλιές βιομηχανίες. Η ζωτικότητα που παρατηρούμε στη βιομηχανία αυτοκινήτων σήμερα είναι αποτέλεσμα της αναγνώρισης ότι η παραγωγή αυτοκινήτων δεν είναι μία μοναδική βιομηχανία που συγκεντρώνεται στο Detroit. Την περασμένη δεκαετία οι αυτοκινητοβιομηχανίες κινήθηκαν από τους περιστασιακά απεσταλμένους πρεσβευτές της Silicon Valley προς τη δημιουργία μόνιμων εργαστηριακών χώρων εκεί, ενσωματώνοντας με ενθουσιασμό στα προϊόντα τους ιδέες από την τεχνολογία της πληροφορικής και της ρομποτικής . Όταν ο  CEO της Ford, Alan Mulaly, μιλάει για τα αυτοκίνητα ως την «διαχρονική εφαρμογή μετακίνησης» δεν μιλά με κομπασμό, προσπαθεί να θέσει σε νέο πλαίσιο την ταυτότητα της εταιρίας του και της βιομηχανίας. Αυτό αποτελεί μαρτυρία ενός κύματος διεπικονίασης που θα θολώσει την ευκρίνεια της γραμμής μεταξύ των προσωπικών υπολογιστών, της ηλεκτρονικής και των αυτοκινήτων.

Το σημαντικό σε αυτά είναι ότι τραβώντας νήματα από διάφορες περιοχές οι πρωτοπόροι της διεπιστημονικής σκέψης μπορούν να υφάνουν μία νέα πιο στιβαρή αντίληψη που εξέχει από τα όρια κάθε γνωστού πεδίου. (Μια προειδοποίηση : Η πραγματική διεπικονίαση είναι κυριολεκτική και όχι μεταφορική. Προσέξτε με επιφύλαξη τις φλυαρίες μελλοντολόγων που εξυφαίνουν αναλογίες και ανασύρουν ισοδυναμίες χωρίς να έχουν αναγνωρίσει στην πραγματικότητα τις κοινές δομές και τα συμπληρωματικά συστήματα).

 2. ΚΥΜΑΤΟΔΡΟΜΗΣΤΕ ΣΤΗΝ ΕΚΘΕΤΙΚΟΤΗΤΑ
(Surf the exponentials)

Κάποιες τάσεις είναι τόσο σταθερές που καταντούν κοινοτυπίες. Μόλις και μετά βίας η αναφορά του νόμου του Moore μπορεί να προκαλέσει απλά το ανασήκωμα του βλέμματος, όμως αυτή η υπερβολική εξοικείωση δεν κάνει λιγότερο αξιοσημείωτη την διορατικότητα του Gordon Μoore που το 1965 πρόβλεψε ότι τα μικροτσίπ θα γίνονται σταθερά και με εκθετικό ρυθμό μικρότερα, φθηνότερα και ταχύτερα. Αυτό δεν αποτέλεσε μόνο την κινητήρια δύναμη της εποχής της πληροφορίας αλλά μας έδωσε και έναν καλό λόγο να πιστεύουμε στην ικανότητα μας να επινοούμε το μέλλον και όχι μόνο να υποτασσόμαστε σ? αυτό. Σε τελευταία ανάλυση ο νόμος του Moore  δεν γνωρίζει ποια καινοτομία θα προκύψει στο πυρίτιο και θα μας οδηγήσει στο επόμενο επίπεδο. Απλά λέει ότι όταν υπήρχαν κάποιες ενδείξεις τα προηγούμενα 50 χρόνια κάτι επρόκειτο να συμβεί και μέχρι στιγμής αυτό συνέβαινε.

Ο νόμος του Moore έχει συνδέσει την εκθετική πρόοδο και με άλλες τεχνολογίες.: τη δικτύωση, τους αισθητήρες, την αποθήκευση δεδομένων (το πρώτο iPod το 2001 πρόσφερε 5GΒ για 399$ ενώ σήμερα το κλασσικό μοντέλο προσφέρει 160GΒ για 249$, δηλαδή βελτίωση κατά 51 φορές). Κάθε μία από αυτές τις κυκλικά βελτιούμενες τεχνολογίες δημιουργεί ευκαιρία για «κυματοδρομία στην εκθετικότητα»  - λόγια του συνθετικού βιολόγου Drew Endy - για να συλληφθεί το κύμα του μικρότερου , φθηνότερου και ταχύτερου και να δρομολογηθεί μία τέτοια σταθερή βελτίωση στα επιχειρησιακά σχέδια και τους ερευνητικούς προγραμματισμούς.

Αυτή ήταν η μεγάλη διορατικότητα που ενέπνευσε το YouTube, όταν ο συνιδρυτής Jawed Karim συνειδητοποίησε (όταν διαβάζεις wired συμβαίνει αυτό) ότι η ευρυζωνικότητα[4] έγινε τόσο φθηνή και πανταχού παρούσα ώστε ο παραδοσιακός τρόπος που οι άνθρωποι βλέπουν βίντεο να βρίσκεται στο χείλος της ανατροπής . Το ίδιο ήταν αυτό που έκανε και η Dropbox με την ψηφιακή αποθήκευση. Καθώς το κόστος του χώρου των δίσκων μειώνονταν με εκθετικό ρυθμό, η Dropbox παρείχε μία υπηρεσία που κεφαλαιοποιούσε αυτό το φαινόμενο προσφέροντας δωρεάν αποθήκευση δεδομένων των χρηστών σε υπολογιστικό νέφος. Το 2007 τα 2 GB που προσφέρονταν δωρεάν άξιζαν πράγματι κάτι. Στις μέρες μας 2 GB είναι κάτι πενιχρό αλλά παραμένει δέλεαρ για την εγγραφή μεγάλων αριθμών ανθρώπων μέρος των οποίων αναβαθμίζει τη σχέση του σε αμειβόμενες υπηρεσίες αποθήκευσης.

Ανάλογο είναι και αυτό που επέτρεψε την Fitbit να υπερισχύσει της Nike+ . Καθώς τα επιταχυνσιόμετρα έγιναν φθηνότερα και μικρότερα, η Fitbit μπορούσε να μετρά όχι μόνο το τροχάδην αλλά και κάθε δραστηριότητα στην οποία υπάρχει κίνηση, από το βάδισμα έως τον ύπνο. Παρά τη δύναμη της στο μάρκετινγκ η Nike δεν αναγνώρισε το ρόλο των επιταχυνσιομέτρων ως γεννητόρων μιας επανάστασης για την ατομική υγεία. Το νέο προϊόν FuelBand δείχνει ότι η εταιρία έπιασε το νόημα αλλά η Fitbit είναι αυτή που αναγνώρισε πρώτη τη μεγάλη τάση.

Εκθετικότητες υφίστανται και βρίσκονται παντού Απλά επιλέξτε μία, δείτε που οδηγεί και αρπάξτε την.

3. ΕΥΝΟΙΑ ΣΤΟΥΣ ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΤΕΣ
(Favor the liberators)

Η απελευθέρωση εμφανίζεται με δύο εκδοχές. Στη μία είναι εκείνες οι περιπτώσεις  όπου αναγνωρίζεται μία τεχνική σπανιότητα και οι απελευθερωτές κινούνται για την εξάλειψη της, με την ανάπτυξη άλλων δυνατοτήτων απόκτησης των επιθυμητών αγαθών. Δείτε το επαναστατικό MP3 που απέκοψε το δεσμό της μουσικής με το CD ή τους ενάντιους στην τυραννία της  BitTorrent που δημιούργησαν πραγματικά βίντεο κατά παραγγελία.

Κάποιες φορές βέβαια η επανάσταση παίρνει περισσότερο χρόνο απ΄  ότι αναμένονταν. Πίσω στο 1993, ο George Gilder σημείωσε στις σελίδες μας ότι το κόστος της ευρυζωνικότητας κατρακυλούσε τόσο γρήγορα ώστε να μοιάζει ότι επρόκειτο να καταλήξει να διατίθεται δωρεάν. Η θεώρηση των πραγμάτων από τον Gilder έχει αποδειχθεί ορθή στρώνοντας το δρόμο για τη Netflix και την Hulu[5]. Οι εταιρίες τηλεπικοινωνιών ακόμη και σήμερα προσπαθούν να ελέγξουν την ευρυζωνικότητα. Τίποτε περισσότερο παρά πίστωση χρόνου λίγο πριν την εκτέλεση. Για να χρησιμοποιήσουμε και τα λόγια του επενδυτή Fred Wilson «η σπανιότητα είναι ένα σκατένιο επιχειρησιακό μοντέλο» .

Η δεύτερη εκδοχή της απελευθέρωσης ασκεί μια πιο διακριτική προσέγγιση για τη μετατροπή της σπανιότητας σε αφθονία. Αυτοί οι απελευθερωτές χρησιμοποιούν την εμφάνιση του ισχυρού λογισμικού για να θέσουν σε ενέργεια την υποδομή που βρίσκεται σε λανθάνουσα κατάσταση. Αναλογισθείτε πως η Netflix αξιοποίησε το εθνικό σύστημα διανομής χρησιμοποιώντας την Αμερικανική Ταχυδρομική Υπηρεσία για να μεταφέρει τους κόκκινους φακέλους της. Δείτε πως οι ιδρυτές της Airbnb[6] αναγνώρισαν τα σπίτια μας ως ένα μαζικό απόθεμα υποχρησιμοποιούμενων κρεβατιών έτοιμων να εισέλθουν στην αγορά των καταλυμάτων, ή πως η Uber μετατρέπει τους διαθέσιμους οδηγούς ταξί που αδρανούν σε απόσταση μερικών λεπτών από τον χρήστη, σε εικόνες στον χάρτη της Google, δίνοντας και στίγμα της διαδρομής τους. Ο Reid Hoffman ο φιλόσοφος ? επενδυτής περιγράφει αυτές τις εταιρίες ως φέρουσες την απελευθέρωση σε φυλακισμένους διαθέσιμους πόρους. Αυτό εννοεί όταν αναφέρεται στην οικονομική αίσθηση της «κινητικότητας», την ικανότητα μετατροπής του κεφαλαιουχικού πόρου σε χρήμα ή και ακόμη πιο δημιουργικά τις εταιρίες που μετατρέπουν το στατικό σε κινούμενο, φέρνοντας κίνηση εκεί που υπάρχουν εμπόδια.

Πως είναι να ζεις στο μέλλον; Ρωτήστε έναν οδηγό της Uber ? οι τύποι αυτοί δίνουν ηλεκτρονικό παλμό μέσα σε ένα δίκτυο πραγματικής ζωής και ταυτόχρονα το απολαμβάνουν. Θα μπορούσαμε να το κάνουμε όλοι.

4. ΔΩΣTΕ ΠΟΝΤΟΥΣ ΣΤΗΝ ΤΟΛΜΗ
(Give points for audacity)

Όταν «ο μεγάλος, ζόρικος, τολμηρός στόχος» μπήκε στο λεξικό το 1994 χάρη στο βιβλίο για το μάνατζμεντ Built to Last των James Collins και Jerry Porras , τότε εφαρμόσθηκε σε φιλόδοξους διευθυντές διψασμένους για υψηλούς στόχους σε ότι αφορά την αύξηση των ετήσιων εσόδων και του μεριδίου της αγοράς. Εντάξει χασμουρηθείτε, όμως ο όρος που συντμήθηκε σε ΜΖΤΣ (BHAG ? Big Hairy Audacious Goal) συμπίπτει με τη γέννηση του διαδικτύου,  όταν οι καινοτομούντες πρότειναν τελείως καινούργια τολμήματα: να κάνουν κάθε βιβλίο σε κάθε γλώσσα διαθέσιμο σε λιγότερο από ένα λεπτό, να οργανώσουν την παγκόσμια πληροφορία  ή να απαλλάξουν τις οικονομικές συναλλαγές από χρονοτριβή και να τις κάνουν διαφανείς.

Η τόλμη εύκολα εκλαμβάνεται ως αφέλεια καθώς υπερβαίνει τις γνωστές δυνάμεις και τα ταλέντα σας. Αυτός είναι όντως ένας κίνδυνος. Πληθώρα από δυνάμει Ναπολέοντες κάλεσαν για επανάσταση και ποτέ δεν βρέθηκε ο στρατός τους. Από την άλλη όμως δεν μπορείς να φτιάξεις το μέλλον αν δεν μπορείς να φαντασθείς με τι θα μοιάζει.

Μεγάλο μέρος του τεχνολογικού κόσμου προσπαθεί να κτίσει έξυπνες λύσεις για ασήμαντα προβλήματα. Καλύτερες εφαρμογές για στάθμευση αυτοκινήτων ή αναζήτηση εστιατορίων, προσελκύουν τολμηρούς επενδυτές που κυνηγούν κάτι βολικό και ευχάριστο αλλά σίγουρα δεν είναι ιδέες που σπέρνουν επαναστάσεις. Αντ' αυτού δείτε ένα μάθημα που μας δίνει η Tesla Motors που είχε το θάρρος να ξοδέψει 42 εκατομμύρια δολάρια από το πολύτιμο κεφάλαιο της για να αγοράσει ένα εργοστάσιο στο μέγεθος του πενταγώνου και να το γεμίσει με ρομπότ τελευταίας τεχνολογίας προκειμένου να ξεκινήσει την κατασκευή ολοκληρωμένων ηλεκτρικών αυτοκινήτων. Ή κοιτάξτε την Square[7] που αποκήρυξε την ταμειακή μηχανή, σαν ένα απομεινάρι του πάγκου από τον 19ο αιώνα και δημιούργησε κάτι εναλλακτικό, το οποίο όχι μόνο θα κάνει την αγορά πραγμάτων ευκολότερη αλλά και θα απελευθερώσει τους λιανοπωλητές από τη σκληρωτική σχέση τους με τις εταιρίες πιστωτικών καρτών.

Οι καιροί που ζούμε καλούν για κάτι περισσότερο από μια απλή επαυξητική τάση. Ας αξιώσουμε από τους ηγέτες μας να εισάγουν στις σκέψεις τους τα πράγματα έτσι που να παραμένει λίγη αφέλεια για αυτά. Ως διαχειριστής κεφαλαίων ρίσκου ο Peter Thiel μας είπε πριν δύο χρόνια «Είμαι σωστός και πρώϊμος ή απλώς είμαι λάθος; πάντα θα έχετε να το αναρρωτιέσται ». Αυτό το είδος επιθυμίας, το να πιάνεις την ευκαιρία και να είσαι πρωτοπόρος είναι που κρατάει τον κόσμο σε κίνηση.

5. ΑΠΟΤΑΜΙΕΥΣΤΕ ΣΤΟΝ ΑΝΟΙΚΤΟ ΟΡΙΖΟΝΤΑ
(Bank on openness)

Το 1997 ο εκ των ιδρυτών του Wired, συντάκτης Kevin Kelly, έγραψε μία ιστορία που την ονόμασε «Νέοι κανόνες για τη Νέα Οικονομία». Η εστίαση του ήταν στα δίκτυα, το «συμπυκνούμενο Διαδίκτυο» που σφυρηλατούσε ενώσεις καταλυτικής ισχύος. Πολλοί από τους ριζοσπαστικούς κανόνες του έχουν καταστεί σήμερα κοινοτυπίες, όμως δύο από αυτούς εξακολουθούν ακόμη και σήμερα να στέκονται αυθύπαρκτοι. Συνδεδεμένα άτομα με κοινά ενδιαφέροντα και στόχους, ισχυρίσθηκε, δημιουργούν «εικονικές παρέες» που μπορούν να παράγουν σοβαρές αποδόσεις σε κάθε εταιρία που θα εξυπηρετήσει τις ανάγκες τους. Οργανισμοί του τύπου «αφέσου διαθέσιμος για άλλη κορυφή» (?let go at the top?[8]), - εγκαταλείποντας περιουσιακά δικαιώματα και αποφεύγοντας την ιεραρχία - θα είναι σβέλτοι, ευέλικτοι, και ισορροπημένοι ώστε να κάνουν άλματα από τη μία ευκαιρία στην άλλη θυσιάζοντας βραχυπρόθεσμες εξοφλήσεις υπέρ της μακροπρόθεσμης οικονομικής άνθησης. Από τότε που ο Kelly έγραψε αυτό το άρθρο, οι δυνάμεις αυτές άνθησαν. Πίσω στο παρελθόν, ο ανοικτός κώδικας λογισμικού τότε ήταν ένα προγραμματιστικό κοινόβιο, καλό για τη δημιουργία ενός ανόητου λειτουργικού συστήματος αλλά τίποτα που θα μπορούσε να ανταγωνιστεί τη δουλειά της Oracle ή της Microsoft.

Σήμερα οι ανοικτές πηγές είναι οι εξ? ορισμού επιλογές για εταιρίες όπως η IBM και η Google . Ακόμη και η Microsoft είναι στην ίδια ομάδα ευαγγελιζόμενη τα Hadoop[9] και Python[10] ενώ ανοίγει τον ελεγκτή Kinect[11] του Xbox, ώστε να γίνει πλατφόρμα για καλλιτέχνες και ασχολούμενους με την ρομποτική. Υποστηριζόμενοι από προγραμματιστικούς ομίλους για κώδικες, όπως η SourceForge και η GitHub, συνεργαζόμενοι κύκλοι μπορούν να αναδειχθούν με καταπληκτικό αυτοματισμό, ανταποκρινόμενοι με ευλυγισία σε κάθε προγραμματιστική ανάγκη.

Πιο εντυπωσιακά, σε πολλούς οργανισμούς ο ίδιος ο ανοικτός κώδικας έχει γίνει φιλοσοφική ανάγκη, ο καταλύτης που έχει μετατρέψει το καλαμπούρι ενός εργαζομένου σε δουλειές δισεκατομμυρίων. Εταιρίες από τη Lego έως την Twitter, δημιούργησαν ένα προϊόν και μετά κάλεσαν τους χρήστες τους να σχεδιάσουν την πορεία των προϊόντων, επιτρέποντας σε εικονικές παρέες να πολλαπλασιασθούν και να ανθίσουν. Χρόνο με το χρόνο η ανοικτή προοπτική επικράτησε καθώς η Zipcar[12] κέρδισε έδαφος έναντι της Hertz και οι χρήστες υπερψήφισαν τη Reddit[13] έναντι της Digg.

Το καλύτερο παράδειγμα μπορεί να είναι αφανές ακόμη και σε ένα αφοσιωμένο χρήστη του διαδικτύου: οι πλατφόρμες των blog. Λιγότερο από μία δεκαετία πριν υπήρχε ένα πλήθος υπηρεσιών που ανταγωνίζονταν για την αναδυόμενη λεγεώνα των χρηστών blog  (bloggers): Movable Type, TypePad, Blogger, WordPress. Σήμερα μόνο οι δύο τελευταίες εξακολουθούν να παραμένουν σχετικές και από αυτές η μικρή και ετερόκλητη Word Press είναι η κορυφαία. Η Word Press επικράτησε για αρκετούς λόγους . Ένας λόγος ήταν ότι διαθέτονταν δωρεάν και εγκαθίστατο εξαιρετικά εύκολα επιτρέποντας σε ένα φιλόδοξο χρήστη (ή εταιρία) να βγει στον αέρα σε μερικές ώρες. Χρήστες που επιθυμούσαν ένα πιο ρωμαλέο σχεδιασμό ή πρόσθετες δυνατότητες μπορούσαν να στραφούν στην κοινότητα των συναδέλφων χρηστών που είχαν αναπτύξει εργαλεία για να ικανοποιήσουν τις ανάγκες τους. Η κοινότητα αυτή δεν ήταν απλά ένας χρήστης της WordPress, πολλοί κέρδισαν χρήματα πάνω σε αυτή πουλώντας πρότυπα σχεδίασης ιστοσελίδων και έτοιμα για χρήση λογισμικά συμπληρώματα (plug-ins) . Η επένδυση τους σε χρόνο και πόρους ενθάρρυνε άλλους και σύντομα η κοινότητα της WordPress ήταν ισχυρότερη από οποιοδήποτε άλλο top - down επιχειρησιακό μοντέλο που ζυμώθηκε εντός των τειχών του ανταγωνισμού τους.

Βεβαίως υπάρχουν και Face Book και  Apple που ευδοκιμούν με τους παλιούς κανόνες των περιτειχισμένων κήπων και της μίας και μοναδικής κουλτούρας. Ακόμη και αυτές όμως προσπαθούν να προσεγγίσουν τον ανοικτό χώρο (αν και με τους όρους τους) δελεάζοντας χρήστες που αναπτύσσουν προγράμματα στην App Store και την Open Graph. Και παρά την επιτυχία αυτών των εταιριών του κλειστού κόσμου, η παγκόσμια κοινότητα κατευθύνεται προς την άλλη πλευρά: κατευθείαν προς τη διαφάνεια, τη συνεργασία και την εκ των κάτω προς τα άνω (Bottom ? Up)  καινοτομία. Η αληθινή έκθεση σε ανοικτό πεδίο απαιτεί εμπιστοσύνη και αυτή δεν είναι διαθέσιμη σε plug-in. Όταν η διαφάνεια είναι απλά ένα σύνθημα της αγοράς οι άνθρωποι μπορούν να δουν σωστά και κατ΄ ευθείαν μέσα απ΄ αυτή.

 6. ΑΝΑΖΗΤΗΣΤΕ ΤΟΝ ΕΜΒΡΙΘΗ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟ
(Demand deep design)

 Αρκετά συχνά στην τεχνολογία το ντιζάϊν αντιμετωπίζεται σαν ένα επικάλυμμα μετά από τη σκληρή δουλειά που έχει γίνει. Αυτή η προσέγγιση αγνοεί τη σημαντικότητα του ντιζάϊν στη ζωή μας. Οι ζωές μας δεν περιβάλλονται μόνο από συσσωρεύματα αγαθών αλλά και από ιδέες, επιλογές, οδηγίες και σχέδια στην καλύτερη τους μορφή, που μας καθορίζουν προτεραιότητες. Αναλογισθείτε μια τεχνολογία εξαιρετικά ακονισμένη: το βιβλίο. Το βιβλίο οργανώνει την πληροφορία κομψά και τη διανέμει σε τακτοποιημένη μορφή που σαρώνεται οπτικά με ευκολία είτε ασύγχρονα είτε εφάπαξ. Το ηλεκτρονικό βιβλίο είναι μια αξιόλογη προσπάθεια να οργανωθούν αυτά τα πλεονεκτήματα αντίστροφα σε μια διαδικασία που διήρκεσε δεκαετίες και απορρόφησε εκατομμύρια σε κεφάλαια. Ακόμη όμως και παρά την ευφυΐα και τη λειτουργικότητα του Kindle και του Nook[14] δεν έχει επιτευχθεί η ενσωμάτωση των χαρισμάτων της αρχέτυπης τεχνολογίας. Ο καλός σχεδιασμός είναι δύσκολος

Πράγματι ο καλός σχεδιασμός είναι πολύ, πολύ δυσκολότερος απ? ότι φαίνεται. Όταν η Target το 2005 επανασχεδίασε  το φιαλίδιο οδηγιών για χάπια, η βελτίωση ήταν άμεσα αναγνωρίσιμη, μία εύκολα αναγνώσιμη ετικέτα που εξηγεί ευρύτατα τι είναι το χάπι και πότε πρέπει να ληφθεί από ποιόν. Επρόκειτο για μία " γιατί δεν τη σκέφθηκα και εγώ" καινοτομία που αναζητούσε την αντιγραφή και τη διάδοση της και αλλού.

Κρίνοντας από τον πλούτο των προϊόντων και των ετικετών που εξακολούθησαν να ζαλίζουν τους καταναλωτές, η καινοτομία εν πολλοίς αγνοήθηκε. Το ίδιο συνέβη με την Apple: ο σχεδιασμός της εταιρίας θεωρείται εγγενής επιταγή για την επιτυχίας της, όμως η Apple εξακολουθεί περιέργως να παραμένει μόνη ως εταιρία της οποίας οι μηχανικοί ενσωματώνουν τον σχεδιασμό στη ραχοκοκαλιά των προϊόντων τους.

Ευγνώμονες, βρισκόμαστε στο κατώφλι μιας χρυσής εποχής σε ότι αφορά το σχεδιασμό, όπου τα απαραίτητα εργαλεία και δεξιότητες ?κάποτε πολύ περιορισμένα- αρχίζουν να αυτοματοποιούνται και να είναι διαθέσιμα σε όλους μας. Η περίσταση είναι κρίσιμη. «Πολύ πληροφορία» είναι αυτό που ακούγεται από όλες τις κατευθύνσεις εν χορώ και η θεραπεία δεν είναι περισσότερος σχεδιασμός αλλά πιο εμβριθής σχεδιασμός, σχεδιασμός που φιλτράρει την πολυπλοκότητα προς όφελος της προσέγγισης κατανοήσιμων και χρήσιμων πραγμάτων. Ξεχάστε την πολυεγκωμιασμένη αισθητική στο hardware της Apple, η σπουδαιότερη συνεισφορά της στο βιομηχανικό σχεδιασμό ήταν η διάγνωση της ότι κανείς δεν διαβάζει τα εγχειρίδια χρήστη. Έτσι εν πολλοίς τα εξαφάνισε. Σε ένα προϊόν μπορείς να κτίσεις όσα χαρακτηριστικά θέλεις για να εκπλήξεις, χωρίς σχεδιασμό όμως που να τα καθιστά εύκολα στη χρήση, μπορεί τελικά να είναι δώρα καλά κρυμμένα (Easter Eggs).

Καμία εταιρία δεν έχει διαχειρισθεί αυτό το θέμα με καλύτερο τρόπο από την Facebook, η οποία ξεπέρασε την MySpace διότι πρόσφερε περιορισμούς στο χάος και αυστηρότητα πάνω στο τυχαίο. Η Facebook μετασχημάτισε τον τρόπο επαφής με τον χρήστη περισσότερες από μισή ντουζίνα φορές όλα αυτά τα χρόνια, αλλά δεν έχασε ποτέ την ουσιαστική λειτουργικότητα που προσδοκούν οι χρήστες. Πράγματι οι επανασχεδιασμοί της είναι πάντοτε συνεπείς στην επικέντρωση στο στόχο. Κάθε φορά ο στόχος της εταιρίας είναι να ωθήσει τους χρήστες να μοιρασθούν λίγη περισσότερη πληροφορία, να συνδεθούν με λίγο μεγαλύτερο βάθος. Έτσι κάθε αλλαγή προσέφερε στους χρήστες εργαλεία για καλύτερη διαχείριση των πληροφοριών τους καθιστώντας ευκολότερο να μοιρασθούν, να οργανωθούν και να προσεγγισθούν τα κομμάτια της ζωής μας. Ξέχωρα από τα ζητήματα της ιδιωτικότητας, το Facebook έχει βοηθήσει ανθρώπους να εισάγουν το σχεδιασμό στη ζωή τους όπως δεν το είχαν κάνει ποτέ, μας ώθησε να βοηθάμε τους φίλους, να κατηγοριοποιούμε τις οικογενειακές φωτογραφίες και να εμφανίζουμε τη συνέχεια της προσωπικής μας ιστορίας. Υπηρεσίες όπως αυτές που προσφέρει το Printerest κάνουν το ίδιο με μεγαλύτερη σαφήνεια. Όλοι αυτοί υπόσχονται να μας επιτρέψουν να οργανώσουμε τα ενδιαφέροντα μας και τις εμπνεύσεις μας σε μια καθαρή και κομψή μορφή. Μας μετατρέπουν σε σχεδιαστές και την καθημερινή μας εμπειρία σε ένα έργο φροντίδας για διάρκεια μιας ζωής.

Αυτό αποτελεί εμβριθή σχεδιασμό που διατίθεται ως αγαθό. Η εμπειρογνωμοσύνη της IDEO[15] χωρίς το συμβόλαιο συμβουλευτικής και τις οικονομικές υποχρεώσεις του. Και βέβαια ότι υπόσχονται το κάνουν καλά. Είναι ακαταμάχητοι.

7. ΞΟΔΕΨTΕ ΧΡΟΝΟ ΜΕ ΤΟΥΣ ΧΡΟΝΟΣΠΑΤΑΛΗΤΕΣ
(Spend time with time wasters)

Το κλασσικό επιχειρησιακό σχέδιο επιβάλλει αποτελεσματικότητα σε μια αναποτελεσματική αγορά. Όπου υπάρχει σπατάλη υπάρχει ευκαιρία. Στέλνεις τους μηχανικούς να ασχοληθούν με το πρόβλημα και μπαμ - τσακώθηκε η ευκαιρία.

Αυτός είναι ένας ωραίος τρόπος να κάνεις χρήματα αλλά δεν είναι απαραίτητα ο τρόπος να ανακαλύψεις το μέλλον. Ευκολότερος τρόπος είναι ίσως να παρακολουθείς εκεί όπου υπάρχουν άτομα με επίγνωση, με ενθουσιασμό, με ελεύθερη σκέψη και αναποτελεσματικότητα. Με άλλα λόγια δες που αυτοί ξοδεύουν τον πολύτιμο χρόνο τους κάνοντας κάτι που δεν θα έπρεπε να κάνουν; Που χασομεράνε με εργαλεία, δημιουργούν καινούργιες λέξεις και ανακατώνουν νέες τεχνικές; Εκεί δημιουργείται κουλτούρα. Το κλασσικό παράδειγμα είναι το Homebrew Computer Club η ομάδα από χομπίστες στη Silicon Valley που εμπορεύονταν ηλεκτρονικά κυκλώματα και συμβουλές τη δεκαετία του 70, πολύ πριν αποδειχθεί η πραγματική χρησιμότητα των προσωπικών υπολογιστών. Δίπλα από αυτή την ομάδα των χάκερ αναπτύχθηκε ο πρώτος προσωπικός φορητός υπολογιστής και ο πιο διάσημος, ο ίδιος ο Apple.

Αυτό το ίδιο φαινόμενο - ανθρώπους που «παίζουν» - έχει κεντρίσει πολλές επιχειρήσεις, από αυτές που ασχολούνται με βιντεοπαιχνίδια έως εκείνες της κοινωνικής δικτύωσης. Σήμερα η διασπορά της έμπνευσης είναι παντού. Στην πορεία του ο κατασκευαστής αναμιγνύει bits με άτομα συνδυάζοντας νέα εργαλεία (3-D εκτυπώσεις) με παλιά (συγκόλληση σιδήρου). Ο κόσμος της DIYbio χρησιμοποιεί τεχνικές -κάντο μόνος σου- και βασικό εξοπλισμό ταυτόχρονα με δόσεις διδακτορικής τεχνογνωσίας, προκειμένου να εισάγει την βιολογία και τον πειραματισμό σε εργαστήρια - γκαράζ. Και η κίνηση Quantified Self[16] δεν είναι πια μόνο αλανιάρηδες γκουρού της πληροφορικής. Έχει εξελιχθεί εκρηκτικά σε παγκόσμιο φαινόμενο, καθώς εκατομμύρια άνθρωποι μετατρέπουν την καθημερινότητα τους σε μετρήσιμα πειράματα.

Το φαινόμενο των μαραθωνίων των κομπιουτεράδων (hackethons) μετατρέπει τον ελεύθερο χρόνο σε μια αναπτυξιακή πλατφόρμα. Οι μαραθώνιοι αυτοί τιθασεύουν τον φυσικό ενθουσιασμό των «κολλημένων» (code junkies) οδηγώντας τον σε ένα στόχο, δημιουργώντας την ατμόσφαιρα διαγωνισμού σε πάρτυ, μετατρέποντας την αναζήτηση καινοτομίας σε διασκέδαση. Επιπλέον η διάδοση των μαραθωνίων αυτών προσελκύει και κόσμο διαφορετικό από εκείνο των προγραμματιστών. Χωρίς αμφιβολία θα υπάρξουν πολλά τέτοια συναρπαστικά ξεσπάσματα καθώς τα εργαλεία θα γίνονται πιο ευκολόχρηστα, φθηνότερα και διαθέσιμα.

Αυτοί οι κανόνες στους οποίους αναφερθήκαμε δεν δημιουργούν το μέλλον και δεν εγγυώνται επιτυχία για εκείνους που θα τους λάβουν υπόψη. Όμως δίνουν μια εικόνα όπως κοιτάμε από τη γωνία, και ένα τρόπο να αναγνωρίζουμε αν σε εκείνη την ιδέα ή εκείνο το πρόσωπο υπάρχει ενδεχόμενο ύπαρξης κάτι μεγάλου.

 Ο Κώστας Τάνης, Χημικός, είναι Διευθυντής Λειτουργίας του Κέντρου Διάδοσης Επιστημών και Μουσείου Τεχνολογίας - ΝΟΗΣΙΣ

 

[1] Ψηφιακό περιοδικό (Wired.com)

[2] Αλυσίδα καταστημάτων πώλησης τροφίμων ελάχιστης επεξεργασίας, γνωστή στη Βόρειο Αμερική και τη Βρετανία.

[3] Εταιρία συμβουλευτικών υπηρεσιών και ανάπτυξης τεχνολογιών για την προώθηση της σχέσης βιολογίας, αγοράς και κοινωνίας

[4] Η δυνατότητα διακίνησης και διάθεσης μεγάλης ποσότητας πληροφορίας μέσω δικτύων.

[5] Παροχείς ταινιών, τηλεοπτικών σειρών, webisodes μέσω διαδικτύου

[6] Παγκόσμιο δίκτυο καταλυμάτων που προωθούνται από τους ιδιοκτήτες τους.

[7] Επιχείρηση εξυπηρέτησης συναλλαγών με πιστωτικές κάρτες διαμέσου εφαρμογών κινητού τηλεφώνου.

[8] Το κεφάλαιο 6 στο βιβλίο «Νέοι κανόνες για τη Νέα Οικονομία» αναφέρεται στην αδυναμία προοπτικής που υπάρχει όταν μία επιχείρηση καταλαμβάνει την κορυφή σε σχέση με κάποιο προϊόν ή υπηρεσία. Αυτό μειώνει την δυνατότητα αναγνώρισης ευκαιριών και την γρήγορη μετακίνηση για την κατάκτηση μιας άλλης κορυφής.

[9] Ανοικτά λογισμικά πακέτα για τη διαχείριση πολλών δεδομένων από πολλούς ανεξάρτητους υπολογιστές.

[10] Γλώσσα προγραμματισμού ανοικτού κώδικα.

[11] Κώδικας διαχείρισης ανιχνευτή κίνησης που αναγνωρίζει φωνητικές εντολές και χειρονομίες.

[12] Εταιρία διάθεσης αυτοκινήτων με χρονομίσθωση, σε μέλη της, διαμέσου του διαδικτύου.

[13] Διαδικτυακός τόπος κοινωνικών ειδήσεων την ιεράρχηση τοποθέτησης των οποίων κρίνει η κοινότητα των χρηστών.

[14] Συσκευές ανάγνωσης ηλεκτρονικού βιβλίου (της Amazon και της Barnes & Noble)

[15] Εταιρία συμβούλων που βοηθά τις επιχειρήσεις να σχεδιάσουν καινοτομικά.

[16] Κίνηση αξιοποίησης της τεχνολογίας για τη συγκέντρωση και επεξεργασία δεδομένων της καθημερινής ζωής του ατόμου.

Τελευταία Ενημέρωση στις Τρίτη, 19 Ιούνιος 2012 13:04  

ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ

ΜΕΓΑΛΕΣ ΑΝΑΚΑΛΥΨΕΙΣ

1961

Στις 21 Απριλίου ο Γιούρι Αλεξέγιεβιτσ Γκαγκάριν.

Μαθητικο Συνεδριο Πληροφορικης

ΤVSpot Τεχνικού Μουσείου