Φίλοι του Τ.Μ.Θ.

  • Μεγαλύτερο μέγεθος γραμματοσειράς
  • Προκαθορισμένο μέγεθος γραμματοσειράς
  • Μικρότερο μέγεθος γραμματοσειράς

Πόση αλήθεια παράγει η μαζική επιστήμη;

E-mail Εκτύπωση PDF

 

«Υπερβολική παραγωγή αλήθειας» είναι ο τίτλος βιβλίου του Ιταλού καθηγητή Χημείας Τζιανφράνκο Πακιόνι. Θέτει στο επίκεντρο την μαζική παραγωγή επιστημονικών δημοσιεύσεων σήμερα αλλά και το θέμα της ποιότητάς τους.

 

? ?Œ?ƒ?· ?±?»?????????± ?€?±??¬?³???? ?· ???±???????? ???€???ƒ?„?????·; | in.gr

 

Συνέντευξη στον Τζ. Έιμπανι, DW / Δ. Κυρανούδη

 

Πόση αλήθεια χωρά σήμερα σε όλη αυτή την υπερπληθώρα επιστημονικών δημοσιεύσεων που κυκλοφορούν στην παγκόσμια ακαδημαϊκή κοινότητα αλλά και στην παγκόσμια αγορά; Η μαζική παραγωγή επιστήμης σημαίνει τελικά και παραγωγή καλύτερων επιστημονικών πορισμάτων; Σε αυτά και άλλα ερωτήματα προσπαθεί να απαντήσει ο Ιταλός καθηγητής Χημείας των υλικών και αντιπρύτανης ερευνών στο Πανεπιστήμιο Μιλάνο-Μπικόκα, Τζιαφράνκο Πακιόνι, στο νέο του βιβλίο «Υπερβολική παραγωγή αλήθειας» ("Οverproduction of Truth" μεταφράζεται στα αγγλικά o ιταλικός τίτλος "Scienza, quo vadis").

«Δεν μπορούμε να πούμε ότι κινδυνεύει εν γένει η επιστήμη, γιατί κορυφαίοι επιστήμονες συνεχίζουν να παράγουν κορυφαία επιστημονική εργασία, απλώς έχει αλλάξει ο κόσμος στον οποίο ζούμε. Η εικόνα που έχουν οι άνθρωποι στην κοινωνία για την επιστήμη μπορεί να ζημιωθεί επειδή πλέον λαμβάνουν τόσες πολλές πληροφορίες και δεν μπορούν να ξεχωρίσουν το καλό από το κακό. Στο βιβλίο μου εστιάζω στο πώς η κατεύθυνση που έχει πάρει η επιστημονική παραγωγή μπορεί να βλάψει την εικόνα που έχει ο απλός κόσμος για την επιστήμη», αναφέρει σε συνέντευξή του στη DW ο Τζιανφράνκο Πακιόνι.

Πείραμα, επαλήθευση και «open data»

Όπως αναφέρει ο ίδιος η επιστήμη βασίζεται στο πείραμα και την επαλήθευση αλλά και στην επιστημονική αξιολόγηση των επιστημονικών πορισμάτων που γίνεται με διαφανείς διαδικασίες από επιτροπές ειδικών. «Δεν είναι βέβαια τέλεια αυτή η διαδικασία, αλλά είναι ένας τρόπος αξιολόγησης των πορισμάτων άλλων επιστημόνων» σημειώνει ο Ιταλός καθηγητής. Ωστόσο ο ολοένα αυξανόμενος αριθμός των επιστημονικών εκδόσεων αλλά και η αύξηση των ειδικών που δουλεύουν σε διάφορους κλάδους της επιστήμης δεν οδηγεί απαραίτητα στη βελτίωση της ποιότητας των επιστημονικών εργασιών. «Υπάρχουν ακόμη φυσικά κάποια επιστημονικά περιοδικά που έχουν πολύ ευκρινείς και σχολαστικούς τρόπους διασφάλισης της ποιότητας. Αλλά έπειτα υπάρχουν και περιοδικά που υιοθετούν πολύ πιο ελαστικές διαδικασίες ελέγχου και κάποια δυστυχώς που δεν διασφαλίζουν καθόλου την ποιότητα» επισημαίνει στην DW ο Ιταλός ειδικός.

Μεγάλη συζήτηση έχει ανοίξει επίσης τα τελευταία χρόνια για τα λεγόμενα «ανοιχτά δεδομένα» (οpen data) στον τομέα των επιστημών, τα δεδομένα δηλαδή που είναι προσβάσιμα σε όλους μέσω διαδικτύου. Ο Ιταλός καθηγητής εκτιμά ότι στην επιστήμη είναι αναγκαίο να διασφαλίζεται η ελεύθερη πρόσβαση όλων στα δεδομένα. «Ωστόσο ποτέ η πρόσβαση σε αυτά δεν ήταν ποτέ εντελώς κλειστή», όπως λέει χαρακτηριστικά, απλά παλαιότερα ήταν δυνατή μόνω μέσω βιβλιοθηκών. «Τώρα δεν χρειάζεται να πας στη βιβλιοθήκη, μπορείς απλώς να τα κατεβάσεις στον υπολογιστή σου. Αυτό που είναι όχι μόνο ανώφελο αλλά και επικίνδυνο είναι η επιστημονική πληροφορία που δεν είναι τεκμηριωμένη, που δεν περιέχει την απαραίτητη θεμελίωση. Κάθε επιστημονική πληροφορία πρέπει επίσης να σχολιάζεται. Αν σας στείλω για παράδειγμα όλα τα αποτελέσματα του εργαστηρίου μου, αυτό από μόνο του δεν λέει κάτι, θα πρέπει αυτά να αναλυθούν και να εξηγηθούν», σημειώνει ο Τζ. Πακιόνι.

Τελευταία Ενημέρωση στις Τρίτη, 23 Οκτώβριος 2018 08:11 Περισσoτερα...
 

Στίβεν Χόκινγκ: «Στη Γη είδα αναταράξεις και ηρεμία, επιτυχία και πόνο»

E-mail Εκτύπωση PDF

ΕΠΙΣΤΗΜΗ 15.10.2018

 

1f2_30924323

 

Τις δικές του απαντήσεις στα μεγάλα ερωτήματα για το σύμπαν αλλά και τη ζωή δίνει μετά θάνατον ο Στίβεν Χόκινγκ με το βιβλίο που κυκλοφορεί αύριο σε ΗΠΑ, Βρετανία, Ιταλία, Αυστραλία και Νέα Ζηλανδία.

Ο διάσημος αστροφυσικός, που έφυγε από τη ζωή τον περασμένο Μάρτιο, εκτιμά ότι το μέλλον του πλανήτη βρίσκεται στο σύμπαν και δηλώνει ότι στη Γη έζησε «μια καταπληκτική ζωή».

«Ανέκαθεν οι άνθρωποι ψάχνουν τις απαντήσεις στα μεγάλα ερωτήματα. Από πού ερχόμαστε; Υπάρχει άλλη έξυπνη ζωή στο σύμπαν; Τι υπάρχει μέσα σε μια μαύρη τρύπα; Πώς θα επιβιώσουμε στη Γη; Πώς μπορούμε να εποικίσουμε το Διάστημα; Ποιος είναι ο σχεδιασμός, το βαθύ νόημα πίσω από κάθε πράγμα; Υπάρχει κανένας εκεί πάνω;» συνοψίζει ο βρετανός αστροφυσικός στο βιβλίο του «Σύντομες απαντήσεις στα μεγάλα ερωτήματα».

 


Ποιες είναι οι απαντήσεις σε αυτά τα ερωτήματα λοιπόν; Ο αστροφυσικός που άφησε την τελευταία του πνοή τον περασμένο Μάρτιο απαντά και με έναν προσωπικό απολογισμό: «Είχα μια καταπληκτική ζωή σε αυτόν τον πλανήτη, ενώ συγχρόνως διέτρεχα με το μυαλό μου ολόκληρο το σύμπαν και τους νόμους της Φυσικής. Έφτασα στα πέρατα του γαλαξία, ταξίδεψα σε μια μαύρη τρύπα και γύρισα στις απαρχές του χρόνου. Στη Γη είδα αναταράξεις και ηρεμία, επιτυχία και πόνο.

Ήμουν πλούσιος και φτωχός, οργανικά ικανός και ανίκανος. Δέχθηκα συγχαρητήρια και επικρίσεις, αλλά ποτέ δεν αγνοήθηκα. Χάρις στη δουλειά μου είχα το εξαιρετικό προνόμιο να συμβάλω στην κατανόηση του σύμπαντος».

«Ελπίζω μια μέρα να βρούμε τις απαντήσεις σε όλες μας τις ερωτήσεις. Πώς θα μπορέσουμε να θρέψουμε έναν παγκόσμιο πληθυσμό όλο και μεγαλύτερο; Να του προσφέρουμε πόσιμο νερό, να παράγουμε ανανεώσιμη ενέργεια, να προλαμβάνουμε και να θεραπεύουμε ασθένειες, να επιβραδύνουμε την κλιματική αλλαγή; Ελπίζω η επιστήμη και η τεχνολογία να μας δώσουν τις απαντήσεις. Είμαστε όλοι ταξιδιώτες του χρόνου, πορευόμαστε προς το μέλλον» γράφει.

Τελευταία Ενημέρωση στις Κυριακή, 21 Οκτώβριος 2018 21:05 Περισσoτερα...
 

Retro Weekend - αφιέρωμα στη δεκαετία του ΄80

E-mail Εκτύπωση PDF

 

Retro Weekend - αφιέρωμα στη δεκαετία του ΄80

ΟΚΤΏΒΡΙΟΣ 16, 2018

 

 

 

Για να θυμούνται οι μεγαλύτεροι και να μαθαίνουν οι νεότεροι ......

Σας περιμένουμε στο ΝΟΗΣΙΣ, σε ένα διήμερο αφιέρωμα στη δεκαετία του΄80, με video games σε αυθεντικούς αναπαλαιωμένους υπολογιστές, γνωστές παιχνιδομηχανές και αξέχαστες μουσικές της εποχής.

Η διοργάνωση είναι του ΝΟΗΣΙΣ και του Retroclub Θεσσαλονίκης (www.retroclub.info).

Σάββατο 20/10, ώρες 17.00-21.00
Κυριακή 21/10, ώρες 11.00-15.00

Είσοδος ελεύθερη

Τελευταία Ενημέρωση στις Τετάρτη, 09 Ιανουάριος 2019 12:10
 

Aν δεν κατανοούμε πως λειτουργεί η τεχνολογία, δεν γνωρίζουμε καν σε τι κόσμο ζούμε

E-mail Εκτύπωση PDF

 

 

 

ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ : 29/09/2018

 

Βαρδάκη Ερη -

 

Συνέντευξη του Κωνσταντίνου Δασκαλάκη

Βρισκόταν στο γραφείο του στο ΜΙΤ κι εγώ στο σπίτι μου στην Ελλάδα. Μεσημέρι εκεί, βράδυ εδώ. Το Skype ωστόσο γεφυρώνει τις αποστάσεις. Ο 37χρονος Κωνσταντίνος Δασκαλάκης, καθηγητής του Τμήματος Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Επιστήμης των Υπολογιστών του ΜΙΤ, η ενσάρκωση της Ελλάδας της αριστείας και ταυτοχρόνως της εθνικής κατάρας του brain drain, προέβαλε μέσα από την οθόνη του υπολογιστή εξαιρετικά οικείος και χαλαρός, με τα ευγενικά χαρακτηριστικά του και τα επιμ ε-λώς ατημέλητα μαλλιά του, σε ένα ίσως έξυπνο κλείσιμο του ματιού στην εικόνα ενός σύγχρονου Αϊνστάιν. Τον περασμένο Αύγουστο τού απονεμήθηκε το Rolf Nevanlinna Prize, ένα από τα σημαντικότερα μαθηματικά βραβεία στον κόσμο. Και όμως, ο ίδιος δεν κάνει καμία προσπάθεια να πείσει ότι είναι ο πιο έξυπνος άνθρωπος μέσα στο δωμάτιο. «Ανήκω στη χορεία των Ελλήνων επιστημόνων που αναζήτησαν την τύχη τους έξω. Απλώς η ιστορία μου έτυχε να γίνει λίγο πιο γνωστή» αναφέρει κάποια στιγμή κατά τη διάρκεια της συζήτησής μας. Όσο όμως και να επιμένει, η δική του περίπτωση είναι ξεχωριστή.

Το αγόρι που απολάμβανε τις σπαζοκεφαλιές και τους γρίφους στους οποίους το εξέθετε ο μαθηματικός πατέρας του, και κάθε Σαββατοκύριακο παρακολουθούσε θεατρικές παραστάσεις και κινηματογράφο - γιατί ήταν έντονη και η επιρροή της φιλολόγου μητέρας του -, αποφοίτησε με βαθμό απολυτηρίου 20 από το Λύκειο και βρέθηκε στη Σχολή Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών του ΕΜΠ. Πέντε χρόνια αργότερα, με το πτυχίο του να αναγράφει τον βαθμό 9,98, βρέθηκε στις ΗΠΑ και στο Πανεπιστήμιο του Μπέρκλεϊ, εκεί που δεν υπάρχουν «καταλήψεις», «παλαιωμένα ακαδημαϊκά εγχειρίδια» και τα λοιπά κακώς κείμενα του ελληνικού πανεπιστημίου, όπως λέει. Κάτω από τον καλιφορνέζικο ήλιο, ανάμεσα σε διαλέξεις και εργασίες, αλλά και πάρτι και ξενύχτια - «είμαι της άποψης ότι η μονομέρεια σκοτώνει» αναφέρει ενθυμούμενος ένα ταξίδι που έκανε με τους συμφοιτητές του στην Κόστα Ρίκα τον πρώτο χρόνο των σπουδών του -, δούλευε ακούραστα εξελίσσοντας τη σύγχρονη μαθηματική σκέψη.

Στα 24 του χρόνια ήδη είχε περάσει στην Ιστορία. Με τη συνδρομή του καθηγητή του, Χρίστου Παπαδημητρίου, και του συνεργάτη του, Πολ Γκόλντμπεργκ, έλυσε τον γρίφο του Νας, αμφισβητώντας εν ολίγοις την καθολικότητα του περιβόητου «Nash equilibrium» (της ισορροπίας Νας), που για έξι δεκαετίες ήταν το κατεξοχήν εργαλείο πρόβλεψης του αποτελέσματος στρατηγικών συγκρούσεων στα Οικονο?ικά και για το οποίο ο αμερικανός μαθηματικός Τζον Νας κέρδισε το Νομπέλ Οικονομίας το 1994. Aραγε ως φοιτητής όταν παρακολούθησε την ταινία «Ένας υπέροχος άνθρωπος» με τον Ράσελ Κρόου, η οποία βασιζόταν στην τραγική ζωή του Νας και στην πάλη του ενάντια στη σχιζοφρένεια, φανταζόταν ότι μια μέρα θα ανέτρεπε τη θεωρία του;

Κύριε Δασκαλάκη, γιατί σας αρέσουν τόσο τα μαθηματικά;

«Γιατί κοιτώντας μαθηματικά προβλήματα νομίζω ότι τελικά αγγίζεις φιλοσοφικούς προβληματισμούς. Πριν από το Λύκειο αμφιταλαντευόμουν αν θα ακολουθήσω τον δρόμο των θετικών ή των ανθρωπιστικών σπουδών. Η μητέρα μου είναι φιλόλογος βλέπετε. Με γοήτευαν οι γλώσσες, οι διασυνδέσεις που έβλεπα μεταξύ τους. Τελικά με κέρδισαν τα μαθηματικά, τόσο για την εγγενή ομορφιά τους όσο και για την ανθρωπιστική τους πλευρά, για τη δική τους συνεισφορά στην ιστορία των ιδεών. Ως μικρό παιδί, οι ζωές των μαθηματικών μου φάνταζαν γοητευτικές και συνάμα μυστηριακές. Πολλές φορές τούς έβρισκα να ασχολούνται με πράγματα που φαινομενικά δεν είχαν και τόση σημασία. Για παράδειγμα, γιατί να ενδιαφέρεται κανείς να τετραγωνίσει τον κύκλο; Και ύστερα αντιλαμβάνεσαι πως ένα τέτοιο, εκ πρώτης όψεως ανούσιο πρόβλημα έχει τεράστιο βάθος. Για μένα τα μαθηματικά δεν ήταν μόνο «διασκεδάζουμε λύνοντας προβληματάκια», με ενδιέφεραν οι φιλοσοφικές προκλήσεις που έθεταν».

Από εσάς τους επιστήμονες ωστόσο περιμένουμε απαντήσεις. Αυτή τη στιγμή η έρευνά σας επικεντρώνεται στο πεδίο της τεχνητής νοημοσύνης. Θα ζούμε σε έναν διαφορετικό κόσμο σε 15 χρόνια;

«Νομίζω πως ναι και θα ήθελα να σας το αποδείξω με μια αναλογία. Ας κάνουμε ένα ταξίδι πίσω στον χρόνο πηγαίνοντας 15 χρόνια πριν από το σήμερα, δηλαδή στο 2003. Σκεφθείτε πώς ήταν η ζωή σας τότε. Ο κόσμος του Internet είχε περίπου μία δεκαετία ζωής, η Google έκανε τα πρώτα της βήματα, το MySpace είχε μόλις ιδρυθεί. Δεν υπήρχε ούτε Facebook, ούτε Uber, ούτε Αirbnb, το online dating δεν ήταν τόσο διαδεδομένο, δεν υπήρχαν κρυπτονομίσματα. Σήμερα, 15 χρόνια μετά, το Internet βρίσκεται στην παλάμη μας μέσω του smartphone μας. Η επικοινωνία με τους άλλους ανθρώπους είναι πολύ άμεση και ένα τεράστιο κομμάτι της ανθρώπινης δραστηριότητας έχει μεταφερθεί στο Διαδίκτυο, είτε αυτό έχει να κάνει με τις αγορές προϊόντων, είτε με το πώς καλούμε ένα ταξί, είτε με το πώς κλείνουμε ένα δωμάτιο ξενοδοχείου, είτε ακόμα με το πώς ερωτευόμαστε. Αυτός ο έντονος ρυθμός ανάπτυξης θα συνεχιστεί και τα επόμενα 15 χρόνια δημιουργώντας ακόμα πιο βαθιές τομές, επηρεάζοντας την καθημερινότητά μας. Γιατί οι μηχανές σιγά-σιγά θα αποκτούν όλο και μεγαλύτερη νοημοσύνη, θα παίρνουν δικές τους αποφάσεις και πάνω σε αυτό το ζήτημα τίθενται τελικά πολλά ηθικά ζητήματα».

Όπως;«Ας πάρουμε το παράδειγμα των αυτοοδηγούμενων αυτοκίνητων. Έστω ότι ένα τέτοιο όχημα συνειδητοποιεί ότι σε λίγα δευτερόλεπτα θα βρεθεί προ ατυχήματος και έχει μόνο δύο επιλογές: να πατήσει μια μητέρα που περνάει τη διάβαση με το παιδί της ή να την αποφύγει και να ρίξει το αυτοκίνητο σε μια κολόνα σκοτώνοντας τους επιβάτες του. Ο αλγόριθμος που οδηγεί το αυτοκίνητο καλείται να πάρει την απόφαση. Με ποια κριτήρια θα τον προγραμματίσουμε να τη λάβει;».

Και ποιος θα δώσει τη λύση σε αυτό, ο φιλόσοφος ή ο επιστήμονας;

«Τέτοιου τύπου κρίσιμες αποφάσεις που θα κληθούν να λαμβάνουν οι αλγόριθμοι του μέλλοντος αγγίζουν βαθιά και πολλές φορές μη επιλύσιμα νομικά και φιλοσοφικά ζητήματα. Πιστεύω λοιπόν ότι όλοι μας θα πρέπει να συμμετέχουμε στη συζήτηση για το πώς θα διαμορφωθεί η εφαρμογή της τεχνητής νοημοσύνης στη ζωή μας. Και φυσικά ο επιστήμονας πρέπει να είναι ενεργό μέλος της κουβέντας, για τον απλούστατο λόγο ότι δεν μπορείς να αποκόψεις τη συζήτηση αυτή από την τεχνογνωσία. Γιατί ο επιστήμονας κατευθύνει τις εξελίξεις, γνωρίζει τι είναι εφικτό, μπορεί να ψυχανεμιστεί τις πιθανές αλλαγές που θα επέλθουν και τις προκλήσεις που αυτές θα θέσουν».

Τελευταία Ενημέρωση στις Κυριακή, 14 Οκτώβριος 2018 17:59 Περισσoτερα...
 

Βραβείο Νόμπελ Χημείας 2018

E-mail Εκτύπωση PDF

 

 

 

Το βραβείο Νόμπελ Χημείας απονέμεται στους Frances H Arnold (1/2), George P Smith (1/4) και Gregory P Winter(1/4)

 

Τετάρτη 3 Οκτωβρίου 2018


«Οι φετινοί Νομπελίστες Χημείας εμπνεύσθηκαν από τη δύναμη της εξέλιξης και χρησιμοποίησαν τις ίδιες αρχές -γενετική αλλαγή και επιλογή- για να αναπτύξουν πρωτεΐνες που λύνουν χημικά προβλήματα της ανθρωπότητας», αναφέρει η Σουηδική Βασιλική Ακαδημία Επιστημών σε δήλωσή της για το βραβείο, το οποίο συνοδεύεται από χρηματικό έπαθλο 9 εκατομμυρίων κορωνών Σουηδίας (1 εκατομμύριο δολάρια).
Το βραβείο απονέμεται κατά το ήμισυ στην Αμερικανίδα Φράνσις Χ. Άρνολντ και κατά το έτερο ήμισυ στον συμπατριώτη της Τζορτζ Π. Σμιθ και στον Βρετανό Γκρέγκορι Π. Ουίντερ.

Η Άρνολντ είναι η δεύτερη γυναίκα που κερδίζει φέτος βραβείο Νόμπελ, μετά την Καναδέζα Ντόνα Στρίκλαντ που μοιράσθηκε χθες Τρίτη το Νόμπελ Φυσικής.

H Φράνσις Χ. Άρνολντ πραγματοποίησε την πρώτη «κατευθυνόμενη ανάπτυξη» ενζύμων, δηλαδή πρωτεϊνών που δρουν ως καταλύτες στις χημικές αντιδράσεις. Τα ένζυμα παράγονται μέσω κατευθυνόμενης ανάπτυξης για να δομηθεί οτιδήποτε, από βιοκαύσιμα έως φαρμακευτικές ουσίες.

Ο Τζορτζ Π. Σμιθ ανέπτυξε μια μέθοδο όπου ένα βακτηριοφάγο, ένας ιός δηλαδή που μολύνει τα βακτήρια μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την ανάπτυξη νέων πρωτεϊνών.

Τελευταία Ενημέρωση στις Παρασκευή, 12 Οκτώβριος 2018 15:27 Περισσoτερα...
 


Σελίδα 10 από 156

ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ

ΒΙΟΓΡΑΦΙΕΣ ΚΑΙ ΕΡΓΑ

Διαφήμιση

ΜΕΓΑΛΕΣ ΑΝΑΚΑΛΥΨΕΙΣ

1935

Αναπτύσσεται το σύστημα ραδιοεντοπισμού και προσδιορίσεως αποστάσεως (ραντάρ).

Ο ΚΑΙΡΟΣ

Μαθητικο Συνεδριο Πληροφορικης

ΤVSpot Τεχνικού Μουσείου