Φίλοι του Τ.Μ.Θ.

  • Μεγαλύτερο μέγεθος γραμματοσειράς
  • Προκαθορισμένο μέγεθος γραμματοσειράς
  • Μικρότερο μέγεθος γραμματοσειράς

Η ανακάλυψη που φέρνει τον Πλάτωνα ξανά στο προσκήνιο

E-mail Εκτύπωση PDF

Ομάδα επιστημόνων ανακάλυψε ότι το μέσο σχήμα των πετρωμάτων που κατακερματίζονται στη φύση είναι ο κύβος, «δικαιώνοντας» τη θεωρία του αρχαίου φιλοσόφου για τη σύσταση της Γης

Τσιμπούκης Πάνος

30.08.2020,

 

Η ανακάλυψη που φέρνει τον Πλάτωνα ξανά στο προσκήνιο | tovima.gr

 

Αέρας, Νερό, Φωτιά και Γη: αυτά είναι τα τέσσερα θεμελιώδη στοιχεία τα οποία συνθέτουν το Σύμπαν, όπως το περιέγραψε ο Πλάτων στο έργο του «Τίμαιος». Καθένα από αυτά τα στοιχεία, σύμφωνα με τη σκέψη του μεγάλου φιλοσόφου, συνίσταται από κανονικά πολύεδρα: ο αέρας από οκτάεδρα, το νερό από εικοσάεδρα, η φωτιά από τετράεδρα, δηλαδή πυραμίδες, και η Γη από κύβους. Η γεωμετρική αυτή θεώρηση του Σύμπαντος, αν και όχι ακριβής, αποτέλεσε μία μεγάλη συμβολή στη φιλοσοφία της επιστήμης. Μία πρόσφατη ανακάλυψη έρχεται να αναστατώσει τα νερά φέρνοντας ξανά την κοσμολογία του Πλάτωνα στο προσκήνιο. Ο ούγγρος επιστήμονας Γκάμπορ Ντόμοκος, ο οποίος το 2006 απέδειξε την ύπαρξη ενός ομογενούς γεωμετρικού στερεού το οποίο έχει μόλις δύο σημεία ισορροπίας, ανακάλυψε με την ομάδα του ότι εάν κανείς παρατηρήσει τα γεωμετρικά χαρακτηριστικά των θραυσμάτων τα οποία προκύπτουν καθώς τα πετρώματα κατακερματίζονται στη φύση, θα διαπιστώσει ότι το μέσο σχήμα είναι κύβος. Αποτελείται λοιπόν η Γη από κύβους, όπως υποστήριζε ο Πλάτων τον 4ο αιώνα π.Χ.;

 


«Οι αποστολές σε άλλους πλανήτες μάς φέρνουν πολλά πετρώματα και θα ήταν ευτύχημα εάν μπορούσαμε από το σχήμα τους να εξάγουμε κάποια συμπεράσματα για την ιστορία τους» λέει ο Γκάμπορ Ντόμοκος

Το τρίγωνο ως δομικός λίθος

Προτού βουτήξουμε στα βαθιά νερά της γεωμετρίας, ας δούμε μερικά ακόμη στοιχεία από την κοσμολογία του Πλάτωνα. Καθένα από τα γεωμετρικά στερεά τα οποία συνθέτουν το Σύμπαν μπορεί να αναλυθεί σε δύο βασικά σχήματα: το ορθογώνιο ισοσκελές τρίγωνο, το οποίο προκύπτει εάν διπλώσουμε ένα τετράγωνο στη διαγώνιό του, και το ορθογώνιο σκαληνό, το οποίο προκύπτει εάν χωρίσουμε ένα ισόπλευρο τρίγωνο σε δύο ίσα μέρη. Ετσι, τα δύο ορθογώνια τρίγωνα αποτελούν τους δομικούς λίθους όλου του Σύμπαντος.

Μάλιστα στο έργο του «Επινομίς» ο Πλάτων βάζει στο παιχνίδι και το μόνο κανονικό πολύεδρο που δεν είχε συμπεριλάβει στο προηγούμενο έργο του: το δωδεκάεδρο, το οποίο απέδωσε στον αιθέρα, μία σύλληψη η οποία απασχόλησε επί αιώνες την επιστημονική κοινότητα. Η κοσμολογία του Πλάτωνα λοιπόν βασίστηκε στα γεωμετρικά στερεά τα οποία «χτίζουν» το Σύμπαν κουμπώνοντας το ένα με το άλλο. Με ποιον τρόπο όμως τα αποτελέσματα της πρόσφατης έρευνας, τα οποία δημοσιεύτηκαν στην επιστημονική επιθεώρηση «Proceedings of Natural Academy of Science», αποτέλεσαν την αφορμή για να επανέλθει αυτή η σύλληψη στο προσκήνιο; «Η αρχική ιδέα είναι απλή» αναφέρει στο ΒΗΜΑ-Science ο Γκάμπορ Ντόμοκος, κύριος συγγραφέας της δημοσίευσης και επικεφαλής του Τμήματος Μηχανικής, Υλικών και Δομών του Πανεπιστημίου Τεχνολογίας και Οικονομικών της Βουδαπέστης. «Αν κανείς θραύσει με τυχαίο τρόπο ένα πολύεδρο σε δύο θραύσματα και μετά συνεχίσει την κατάτμηση αυτών των θραυσμάτων ξανά και ξανά θα καταλήξει σε έναν μεγάλο αριθμό διαφορετικών πολυεδρικών σχημάτων. Κατά μία έννοια το μέσο προκύπτον σχήμα των θραυσμάτων θα είναι κύβος» εξηγεί ο ερευνητής. «Το ίδιο ακριβώς συμβαίνει και με έναν κύβο. Εάν κανείς κόψει με τυχαίο τρόπο έναν κύβο σε επίπεδες επιφάνειες, προκύπτουν πολύεδρα, των οποίων ο μέσος όρος των εδρών, των κορυφών και των ακμών παραπέμπει πάλι στα γεωμετρικά χαρακτηριστικά του κύβου».

Αναζητώντας την ιδέα στη φύση

Για να επιβεβαιώσει την υπόθεσή του, ο ερευνητής πραγματοποίησε υπολογιστικές προσομοιώσεις με τη συμβολή του ερευνητή υπολογιστικής φυσικής Γιάνος Τέρεκ. Τα αποτελέσματα ήταν πολύ ενθαρρυντικά, αφού οι προσομοιώσεις με εκατοντάδες γεωμετρικά σχήματα επαλήθευσαν την αρχική υπόθεση. Ακολουθώντας μία συμβουλή που του είχε δώσει παλαιότερα ο εκλιπών πια διακεκριμένος ρώσος μαθηματικός Βλαντίμιρ Αρνολντ, ο ερευνητής θέλησε να εξετάσει εάν το μοτίβο αυτό παρατηρείται στη φύση. Για να διερευνήσει αυτό το ενδεχόμενο, ο ούγγρος επιστήμονας απευθύνθηκε στον γεωφυσικό Ντάγκλας Τζέρολμακ από το Πανεπιστήμιο της Πενσιλβάνια στη Φιλαδέλφεια των ΗΠΑ. «Το εύρημα αυτό είναι είτε λανθασμένο είτε εξαιρετικό!» σχολίασε ο καθηγητής στον ερευνητή όταν αυτός του παρουσίασε τα πρώιμα αποτελέσματά του.

Αποφάσισαν να ξεκινήσουν από κοινού μία σειρά πειραμάτων τα οποία περιελάμβαναν υπολογιστικές προσομοιώσεις γεωλογικών φαινομένων, μελέτες στο πεδίο και στατιστικές αναλύσεις, μία ολοκληρωμένη δηλαδή μελέτη η οποία θα τους επέτρεπε να συνθέσουν μία συνεκτική θεωρία. Ουσιαστικά το ερώτημα στο οποίο απάντησαν είναι τι σχήματα δημιουργούνται όταν τα πετρώματα θραύονται σε πέτρες.

Είναι εντυπωσιακό ότι διαπίστωσαν πως η βασική μαθηματική υπόθεσή τους συνδέει γεωλογικές διεργασίες όχι μόνο στη Γη αλλά και στο ηλιακό σύστημα. «Αρχικά συλλέξαμε εκατοντάδες θραύσματα πετρωμάτων από το φυσικό περιβάλλον» εξηγεί ο ούγγρος ερευνητής. «Εξετάζοντας τα πετρώματα βρήκαμε ότι η συντριπτική πλειονότητα των γεωμετρικών χαρακτηριστικών τους παρέπεμπαν σε κύβο, ανεξαρτήτως τού αν είχαν προέλθει από φυσική θραύση λόγω φυσικών φαινομένων ή από εξόρυξη με τεχνητά μέσα».

Τελευταία Ενημέρωση στις Τρίτη, 01 Σεπτέμβριος 2020 10:01 Περισσoτερα...
 

O Θεμιστοκλής , τα μελτέμια και η Ναυμαχία της Σαλαμίνας Από

E-mail Εκτύπωση PDF

O Θεμιστοκλής , τα μελτέμια και η Ναυμαχία της Σαλαμίνας

Από

Στελίνα Μαργαριτίδου

-

27 Αυγούστου 2020

Θεμιστοκλής γνώριζε πολύ καλά τα χαρακτηριστικά των τοπικών ανέμων που έπλεαν στο Αιγαίο , και πιο συγκεκριμένα στα στενά της Σαλαμίνας, την περίοδο που έγινε η περίφημη Ναυμαχία.
«Τα τοπικά χαρακτηριστικά των Αιθίων ανέμων στο Αιγαίο, αναφορικά με την κατεύθυνση και την έντασή τους καθορίζονται από τοπογραφικά χαρακτηριστικά όπως νησιά, ακρωτήρια και βουνά και αλληλεπιδρούν με άλλα συστήματα κυκλοφορίας όπως για παράδειγμα το θαλάσσιο αεράκι που πνέει στο Σαρωνικό κόλπο.

 

 

Αυτό το αεράκι που εξαρτάται από την θερμική κλίση μεταξύ θάλασσας και ξηράς είναι πάντα ενεργό αλλά η πλήρης ανάπτυξή του εξαρτάται από τους Εστέρες , τους ανέμους που πνέουν στην ίδια περιοχή από ΒΔ προς ΒΑ κατευθύνσεις». Αυτά μεταξύ άλλων περιγράφονται στην πολύ ενδιαφέρουσα εργασία της ομάδας(Σταύρος Σολομός, Δημήτρης Μελάς, Γιάννης Καψομενάκης, Χρήστος Ρεπαπής) του ακαδημαϊκού Χρήστου Ζερεφού (Ερευνητικό Κέντρο Φυσικής της Ατμόσφαιρας της Ακαδημίας Αθηνών).


Όπως αποδεικνύεται στην έρευνα, η οποία μεταξύ άλλων ανέλυσε κλιματολογικά μοντέλα της περιοχής από το 1960-2019 και τα συνέκρινε με αρχαίες πηγές, «ο Θεμιστοκλής και οι αθηναίοι του στόλου του είχαν γνώσεις της τοπικής κλιματολογίας , η οποία έπαιξε σημαντικό ρόλο στην επιλογή των Στενών της Σαλαμίνας για την αντιπαράθεση με τους Πέρσες»


«Αυτό ήταν το προφανές πλεονέκτημα που πρόσφερε το στενό κανάλι στον Θεμιστοκλή: Ότι δεν θα άφηνε περιθώριο στους Πέρσες να κάνουν ελιγμούς . Ακόμη ο Θεμιστοκλής γνώριζε ότι τη συγκεκριμένη εποχή του έτους, στο τέλος Σεπτεμβρίου δηλαδή υπήρχαν δύο επιλογές για τον τοπικό άνεμο των στενών: Ή να πνέει ο Ετεσιανός (μελτέμι) βόρειος άνεμος που θα κάνει την περιοχή ακατάλληλη για θαλάσσια μάχη και θα τρομάξει τους Πέρσες που πρόσφατα είχαν χάσει πολλούς άνδρες ή θα πνέει ένας μέτριος βορειοδυτικός άνεμος νωρίς το πρωί που θα κατευθύνεται προς τα Στενά γύρω στις 10 το πρωί και θα διαρκεί μέχρι το ηλιοβασίλεμα», περιγράφει ο κ Ζερεφός.

Αυτή η δεύτερη εκδοχή που τελικά φαίνεται να συνέβη έκανε πιο εύκολη την κίνηση των πλοίων του αθηναϊκού στόλου, ενώ έφερε αναταραχή στον Περσικό στόλο εγκλωβίζοντάς τον .

Η παραπάνω ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα εργασία που αναλύει το περίπλοκο καθεστώς των ανέμων και τα μελτέμια που έπαιξαν ρόλο στη μάχη της Σαλαμίνας, συμπίπτει με τον εορτασμό της επετείου των 2500 ετών από τη μάχη των Θερμοπυλών και τη ναυμαχία της Σαλαμίνας, που τιμώνται το Σάββατο 29 Αυγούστου από τους ομογενείς σε όλο τον πλανήτη και το Ίδρυμα Ελληνικού Πολιτισμού (www.hfc.gr)

Τελευταία Ενημέρωση στις Δευτέρα, 31 Αύγουστος 2020 08:46
 

Οι 5 εποχές του σύμπαντος

E-mail Εκτύπωση PDF

02/04/2020

Εικόνα που βασίζεται σε λογαριθμικούς χάρτες του Σύμπαντος που έχουν συγκεντρωθεί από ερευνητές του Πανεπιστημίου του Πρίνστον και εικόνες από τη NASA βασισμένες σε παρατηρήσεις που έγιναν από τα τηλεσκόπια τους και τα διαστημόπλοια

Written by Δ.Μ.

Υπάρχουν πολλοί τρόποι για να εξετάσετε και να συζητήσετε το παρελθόν, το παρόν και το μέλλον του σύμπαντος, αλλά ένα συγκεκριμένα έχει εξάψει την φαντασία πολλών αστρονόμων. Δημοσιεύθηκε για πρώτη φορά το 1999 στο βιβλίο των Fred Adams και Gregory Laughlin Οι Πέντε Εποχές του Σύμπαντος: Στο εσωτερικό της Φυσικής Αιωνιότητας όπου διαιρούσαν την ιστορία της ζωής του σύμπαντος σε πέντε εποχές: Πρωταρχική εποχή, Εποχή των άστρων (στην οποία βρισκόμαστε σήμερα), Εκφυλισμένη εποχή, Εποχή Μαύρης Τρύπας, Σκοτεινή Εποχή. Το βιβλίο ενημερώθηκε για τελευταία φορά σύμφωνα με τις τρέχουσες επιστημονικές κατανοήσεις το 2013.

Υπάρχουν πολλοί τρόποι για να εξετάσετε και να συζητήσετε το παρελθόν, το παρόν και το μέλλον του σύμπαντος, αλλά ένα συγκεκριμένα έχει εξάψει την φαντασία πολλών αστρονόμων. Δημοσιεύθηκε για πρώτη φορά το 1999 στο βιβλίο των Fred Adams και Gregory Laughlin  Οι Πέντε Εποχές του Σύμπαντος: Στο εσωτερικό της Φυσικής Αιωνιότητας όπου διαιρούσαν την ιστορία της ζωής του σύμπαντος σε πέντε εποχές:  Πρωταρχική εποχή, Εποχή των άστρων (στην οποία βρισκόμαστε σήμερα),  Εκφυλισμένη εποχή, Εποχή Μαύρης  Τρύπας, Σκοτεινή Εποχή. Το βιβλίο ενημερώθηκε για τελευταία φορά σύμφωνα με τις τρέχουσες επιστημονικές κατανοήσεις το 2013.

 

Η πρωταρχική εποχή

 

Primordial era

 

Από εκεί ξεκινάει το σύμπαν, αν και από πού προήλθε είναι σίγουρα ακόμα προς συζήτηση. Ξεκινάει από το Big Bang περίπου 13,8 δισεκατομμύρια χρόνια πριν.  Για τις πρώτες απειροελάχιστες στιγμές, ο χωροχρόνος και οι νόμοι της φυσικής θεωρούνται ότι δεν υπήρχαν ακόμα. Αυτό το παράξενο, άγνωστο χρονικό διάστημα είναι η εποχή Planck που διήρκεσε μόλις 10 -44 δευτερόλεπτα. Πολλά από αυτά που πιστεύουμε σήμερα για την εποχή Πλανκ είναι θεωρητικά, βασίζονται σε μεγάλο βαθμό σε ένα υβρίδιο γενικής σχετικότητας και κβαντικών θεωριών που ονομάζεται κβαντική βαρύτητα. Και όλα υπόκεινται σε αναθεώρηση.

Τούτου λεχθέντος, μέσα σε ένα κλάσμα του δευτερόλεπτο μετά το Big Bang, ξεκίνησε ο πληθωρισμός, μια εποχή πολύ γρήγορης επέκτασης του σύμπαντος σε 100 τρισεκατομμύρια τρισεκατομμύρια φορές το αρχικό του μέγεθος.

Μέσα σε λίγα λεπτά, το καυτό πλάσμα που δημιουργήθηκε μέχρι τότε άρχισε να ψύχεται και άρχισαν να σχηματίζονται τα υποατομικά σωματίδια (κουάρκ και γκλουόνια) και να κολλάνε μαζί φτιάχνοντας τα πρωτόνια και νετρόνια. Στα 20 λεπτά μετά τη Μεγάλη Έκρηξη, άρχισαν να σχηματίζονται άτομα στο υπερ-καυτό σύμπαν με σύντηξη. Η ψύξη προχωρούσε αδιάκοπα, αφήνοντας μας ένα σύμπαν που περιέχει κυρίως 75% υδρογόνο και 25% ήλιο, παρόμοιο με αυτό που βλέπουμε σήμερα στον Ήλιο μας. Τα ελεύθερα ηλεκτρόνια απορροφούσαν τα φωτόνια (μην επιτρέποντας τα να κυκλοφορούν), αφήνοντας έτσι το σύμπαν αδιαφανές.

Περίπου 380.000 χρόνια μετά τη Μεγάλη Έκρηξη, το σύμπαν είχε ψυχθεί αρκετά, τόσο ώστε να αρχίσουν να σχηματίζονται τα πρώτα σταθερά άτομα ικανά να επιβιώσουν. Τα ηλεκτρόνια έλκονται από τα πρωτόνια φτιάχνοντας έτσι άτομα υδρογόνου και ηλίου, οπότε μπόρεσαν τα φωτόνια να κυκλοφορούν ελεύθερα, οπότε φωτίστηκε για πρώτη φορά το σύμπαν. Αυτή η λάμψη ανακαλύφθηκε πριν 50 χρόνια περίπου, και είναι αυτή που οι αστρονόμοι εντοπίζουν σήμερα ως κοσμική ακτινοβολία υποβάθρου.

Ο πληθωρισμός πιστεύεται ότι έχει συμβεί λόγω της αξιοσημείωτης ακρίβειας στη μέτρηση από τους αστρονόμους της ακτινοβολίας του κοσμικού υποβάθρου. Ο πληθωρισμός έφτιαξε τελικά ένα ενεργειακά σχεδόν ομαλό σύμπαν. Οι μικρότερες αρχικές ανωμαλίες που επιβίωσαν τελικά διευρύνθηκαν, φτιάχνοντας πυκνότερες περιοχές ενέργειας που χρησίμευσαν ως σπόροι για τον σχηματισμό αστεριών ? η βαρύτητά τους τραβούσε τη σκοτεινή ύλη και την κανονική ύλη που τελικά συσσωματώθηκε στα πρώτα αστέρια.

Τελευταία Ενημέρωση στις Σάββατο, 29 Αύγουστος 2020 11:48 Περισσoτερα...
 

Hedy Lamarr : Η «σεξοβόμβα» της δεκαετίας του 1940 και εφευρέτρια

E-mail Εκτύπωση PDF

 

Αναρτήθηκε από τον/την PHYSICS4Uστις05/08/2020

Η ηθοποιός Hedy Lamarr, ήταν γνωστή για τη σκανδαλώδη ερωτική της ζωή και την αποπνικτική ομορφιά. Ένα ντοκιμαντέρ διερεύνησε τον τρόπο με τον οποίο αγνοήθηκαν τα επιστημονικά ταλέντα της   Το αστέρι του Hollywood που θεωρήθηκε σαν «η πιο όμορφη γυναίκα στον κόσμο», είχε ένα φοβερό μυστικό που ήρθε στην επιφάνεια μετά το θάνατό της το 2000 με αυτό το ντοκιμαντέρ.

 

Hedy Lamarr, Bombshell

H Lamarr της δεκαετίας του 1940 θεωρείτο «η πιο όμορφη γυναίκα στον κόσμο»

Η ηθοποιός, η οποία γεννήθηκε στη Βιέννη το 1914,  αν και πέτυχε τη διεθνή φήμη της ως αστέρας του Χόλιγουντ, δεν ήταν ικανοποιημένη από τη δράση της. Στα διαλείμματα μεταξύ των λήψεων και της διανυκτέρευσης της στο σπίτι, εξασκούσε το αγαπημένο της χόμπι: την εφεύρεση. Στην αυτοβιογραφία της εξομολογήθηκε την αγάπη της για την επιστήμη, τα αποτυχημένα πειράματά της αλλά και τις επιτυχίες της, συμπεριλαμβανομένης της βελτιστοποίησης του αγωνιστικού αεροπλάνου του εραστή της Χάουαρντ Χιουζ. «Δεν χρειάζεται να ασχοληθώ με ιδέες», λέει. «Έρχονται φυσικά.»

Τελευταία Ενημέρωση στις Τρίτη, 25 Αύγουστος 2020 13:16 Περισσoτερα...
 

Η Ανατολή του Σείριου

E-mail Εκτύπωση PDF

 

 

ΔΙΟΝΥΣΗΣ Π. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ*

Οι Αιγύπτιοι αντιστοιχούσαν τη μορφή των άστρων του δικού μας Ωρίωνα με τον θεό τους Οσιρι, ενώ δίπλα του τοποθετούσαν και την πιστή του σύζυγο, Ισιδα, που αντιπροσωπευόταν από τον Σείριο.

Τις πρώτες ημέρες του Αυγούστου, μαζί με την ανατολή του Ηλιου, έχουμε και την ανατολή του Σείριου, του λαμπρότερου άστρου στον αστερισμό του Μεγάλου Κυνός, αλλά και γενικότερα του λαμπρότερου άστρου στον ουρανό. Στην αρχαιότητα, μάλιστα, απέδιδαν την επιπλέον αύξηση της θερμοκρασίας αυτή την περίοδο (τα λεγόμενα «κυνικά καύματα») στην υποτιθέμενη προσθήκη της ακτινοβολίας του Σείριου σε εκείνη του Ηλιου! Για τους Αιγύπτιους, ιδιαίτερα, ο Σείριος είχε μεγάλη σημασία. Μερικοί ερευνητές υπολογίζουν ότι οι Αιγύπτιοι αντιστοιχούσαν τη μορφή των άστρων του δικού μας Ωρίωνα με τον θεό τους, τον Οσιρη, ενώ δίπλα του τοποθετούσαν και την πιστή του σύζυγό, την Ισιδα, που αντιπροσωπευόταν από τον Σείριο.

Για περισσότερο από δύο μήνες, κάθε χρόνο, ο Σείριος έδυε τόσο κοντά στην ώρα της δύσης του Ηλιου και ανέτελλε τόσο κοντά στην ώρα της ανατολής του, ώστε δεν ήταν δυνατόν να παρατηρηθεί εύκολα. Από τοεσωτερικό του ναού της Ισιδος, οι αστρονόμοι - ιερείς παρακολουθούσαν για να δουν την εμφάνιση του Σείριου πριν από την ανατολή του Ηλιου. Και για περίπου 70 μέρες, ο Ηλιος ανέτελλε πριν από την εμφάνιση του Σείριου.

Τελευταία Ενημέρωση στις Τρίτη, 25 Αύγουστος 2020 13:17 Περισσoτερα...
 


Σελίδα 7 από 202

ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ

ΒΙΟΓΡΑΦΙΕΣ ΚΑΙ ΕΡΓΑ

Διαφήμιση

ΜΕΓΑΛΕΣ ΑΝΑΚΑΛΥΨΕΙΣ

1963

Το ηρεμιστικό βάλιουμ κάνει την εμφάνισή του στην αγορά.

Ο ΚΑΙΡΟΣ

Μαθητικο Συνεδριο Πληροφορικης

ΤVSpot Τεχνικού Μουσείου