Φίλοι του Τ.Μ.Θ.

  • Μεγαλύτερο μέγεθος γραμματοσειράς
  • Προκαθορισμένο μέγεθος γραμματοσειράς
  • Μικρότερο μέγεθος γραμματοσειράς

Ύμνος στη Βασική Επιστήμη

E-mail Εκτύπωση PDF

 

physics-basic

 

 

 

Written by Δ.Μ.

01/03/2018

Είναι αδιαμφισβήτητο το γεγονός πως τα επιτεύγματα της φυσικής δεν σταματούν ποτέ. Δύο από αυτά, τα οποία είχαν τεράστια απήχηση σε όλη την ανθρωπότητα και όχι μόνο στις τάξεις των επιστημόνων, ήταν η ανίχνευση του Σωματιδίου Higgs και των βαρυτικών κυμάτων. Οι περισσότεροι όμως αναρωτιούνται και θέλουν να μάθουν από τους επιστήμονες ποια είναι η χρησιμότητα αυτών των ανακαλύψεων και πώς επηρεάζουν αυτές την καθημερινή τους ζωή.

Δεν είναι λίγοι αυτοί που αμφισβητούν την αξία της χρηματοδότησης ανάλογων πειραμάτων μιας και θεωρούν πως τα συμπεράσματα, που προκύπτουν από τη βασική έρευνα, αφορούν μόνο στους εξειδικευμένους επιστήμονες και όχι στο κοινωνικό σύνολο! Και όμως τα επιτεύγματα της βασικής επιστήμης έχουν οδηγήσει σε έναν μακρύ κατάλογο από ανακαλύψεις τεράστιας οικονομικής και πρακτικής σημασίας,ένας κατάλογος που συμπληρώνεται καθημερινά.

Ο Άγγλος φυσικός J.J.Thomson (βραβευμένος με Νόμπελ το 1906), που είχε ανακαλύψει το ηλεκτρόνιο,περιγράφει με έναν αρκετά ενδιαφέρον τρόπο τη διαφορά μεταξύ της βασικής και της εφαρμοσμένης επιστήμης σε μια ομιλία του το 1916:

«Με τον όρο έρευνα στην καθαρή επιστήμη εννοώ την έρευνα που γίνεται χωρίς να έχουμε ιδέα για την εφαρμογή της στο βιομηχανικό τομέα αλλά που έχει αποκλειστικό στόχο τη διεύρυνση της γνώσης μας για τους νόμους της Φύσης. Θα δώσω μόνο ένα παράδειγμα της «χρησιμότητας» τέτοιου είδους έρευνας,μια περίπτωση που έχει τονιστεί ιδιαίτερα από τον πόλεμο-εννοώ τη χρήση των ακτίνων-Χ στη χειρουργική.Τώρα πώς ανακαλύφθηκε αυτή η μέθοδος; Δεν ήταν το αποτέλεσμα της έρευνας στην εφαρμοσμένη επιστήμη που προσπαθούσε να βρει μία καλύτερη μέθοδο εντοπισμού των πληγών από τις σφαίρες.Τέτοιου είδους έρευνα θα μπορούσε να οδηγήσει στην κατασκευή βελτιωμένων καθετήρων αλλά δεν μπορούμε να φανταστούμε ότι θα οδηγούσε στην ανακάλυψη των ακτίνων-X. Όχι,αυτή η μέθοδος ανακαλύφθηκε εξαιτίας της έρευνας στην καθαρή επιστήμη, που γινόταν με στόχο να ανακαλύψουμε ποια είναι η φύση του ηλεκτρισμού.»

 

physics_blackboard

 

Τελευταία Ενημέρωση στις Κυριακή, 16 Δεκέμβριος 2018 21:16 Περισσoτερα...
 

ΩΔΗ ΣΤΟΥΣ ΠΡΩΤΟΠΟΡΟΥΣ

E-mail Εκτύπωση PDF

 

Διονύσης Σιμόπουλος

 

Φ??ανταστείτε ότι βρίσκεστε στο εσωτερικό ενός «καρυδότσουφλου», προσδεμένου σ? ένα τεράστιο πυραυλικό σύμπλεγμα που σε λίγο θα εκτοξεύει πίσω του φωτιά και λάβρα εκατοντάδων βαθμών Κελσίου. Φανταστείτε ότι βρίσκεστε ξαπλωμένοι σ? ένα από τα καθίσματα του πιλοτηρίου ενός διαστημικού λεωφορείου που είναι έτοιμο να εκτοξευθεί σε δύο ώρες. Φανταστείτε την αγωνία της αναμονής και την έξαψη της συγκίνησης για όλα όσα πρόκειται να ακολουθήσουν. Φανταστείτε τα τελευταία δευτερόλεπτα όταν το μόνο που ακούτε στο εσωτερικό του διαστημικού σας σκάφανδρου είναι η αναπνοή σας και η μακρόσυρτη αντίστροφη μέτρηση του κέντρου ελέγχου.

Φανταστείτε τις πρώτες αναταράξεις του διαστημοπλοίου καθώς οι τρεις κύριοι πύραυλοί του, σε απόσταση 30 μόνο μέτρων κάτω από το κάθισμά σας και σε διάστημα 120 χιλιοστών του δευτερολέπτου ο ένας μετά τον άλλον, αρχίζουν να λειτουργούν 6,5 δευτερόλεπτα πριν από την εκτόξευση. Φανταστείτε, επίσης, τους κλυδωνισμούς που ταράζουν τα πάντα γύρω σας καθώς το πυραυλικό αυτό σύμπλεγμα προσπαθεί να ξεπεράσει τη δύναμη της γήινης βαρύτητας που το κρατάει δεμένο στην αγκαλιά της. Φανταστείτε τη στιγμή της εκτόξευσης όταν, ασυναίσθητα σχεδόν, αρχίζετε να πατάτε τους κατάλληλους διακόπτες και να αναφέρετε τις ενδείξεις στις οθόνες ελέγχου της πτήσης.

Φανταστείτε το απότομο τράνταγμα και τον εκκωφαντικό θόρυβο όταν οι δύο πύραυλοι στερεών καυσίμων (ένα ειδικό μείγμα σκόνης αλουμινίου) αρχίζουν να λειτουργούν καταναλώνοντας 10 τόνους ύλης κάθε δευτερόλεπτο, παράγοντας έτσι ισχύ 44 εκατομμυρίων ίππων.

Φανταστείτε τις βαρυτικές δυνάμεις που σας καθηλώνουν κυριολεκτικά στο κάθισμά σας στα 8,5 πρώτα λεπτά της πτήσης σας όταν το βάρος σας τριπλασιάζεται. Φανταστείτε τη στιγμή που το διαστημικό λεωφορείο φθάνει το ύψος των περίπου 110 χιλιομέτρων, οπότε αποχωρίζεται η κύρια δεξαμενή καυσίμων, ενώ το όλο σύμπλεγμα έχει επιταχυνθεί από το μηδέν στα 28.000 χιλιόμετρα την ώρα και κινείται με ταχύτητα εννέα φορές μεγαλύτερη από την ταχύτητα της σφαίρας ενός όπλου.

Περισσoτερα...
 

Ακόμα και με γυμνά μάτια θα είναι ορατός ο κομήτης 46/P το Σαββατοκύριακο

E-mail Εκτύπωση PDF

 

Θα είναι μία από τις δέκα κοντινότερες προσεγγίσεις κομήτη από το 1950 και η 20ή κοντινότερη από τον ένατο αιώνα, σύμφωνα με τους Αμερικανούς αστρονόμους.

?‘???Œ???± ???±?? ???? ?³?…???½?¬ ???¬?„???± ???± ?????½?±?? ????±?„?Œ?‚ ?? ?????????„?·?‚ 46/P ?„?? ?£?±?²?²?±?„?????????±???? | in.gr

Ένας κομήτης θα περάσει σχετικά κοντά από τη Γη, μέσα στο Σαββατοκύριακο. Πρόκειται για τον 46Ρ/Βιρτάνεν, ο οποίος θα φθάσει στο κοντινότερο σημείο του από τον πλανήτη μας, σε απόσταση περίπου 11,6 εκατομμυρίων χιλιομέτρων, την Κυριακή γύρω στις τρεις το μεσημέρι ώρα Ελλάδας.

Θα είναι μία από τις δέκα κοντινότερες προσεγγίσεις κομήτη από το 1950 και η 20ή κοντινότερη από τον ένατο αιώνα, σύμφωνα με τους Αμερικανούς αστρονόμους. Κατά το κοντινότερο πλησίασμά του θα είναι ορατός ακόμη και με γυμνά μάτια, εφόσον ο ουρανός είναι πολύ σκοτεινός και χωρίς σύννεφα.

Ο κομήτης, ο οποίος είχε ανακαλυφθεί από τον Φινλανδο-αμερικανό αστρονόμο Καρλ Βιρτάνεν το 1948, θα φαίνεται σαν ένα κινούμενο πρασινωπό σημάδι δεξιά από τον αστερισμό του Ωρίωνα.

Εκτός από τους ερασιτέχνες αστρονόμους που ετοιμάζουν τα τηλεσκόπιά τους, η Αμερικανική Διαστημική Υπηρεσία (NASA) θα στρέψει τρία τηλεσκόπιά της, μεταξύ των οποίων το «Χαμπλ» και το ακτίνων-Χ «Τσάντρα», για να παρακολουθήσει την πορεία του κομήτη.

Τελευταία Ενημέρωση στις Παρασκευή, 14 Δεκέμβριος 2018 16:29 Περισσoτερα...
 

Χωροχρόνος

E-mail Εκτύπωση PDF

 

Συγγραφέας: Διονύσης Σιμόπουλος

Ως γνωστόν ο Σεπτέμβριος είναι ο μήνας της επιστροφής των μαθητών στα σχολεία για μια νέα χρονιά. Από τις αρχές, όμως, του 4ου αιώνα μ.Χ., ο Σεπτέμβριος καθιερώθηκε και ως η αρχή του εκκλησιαστικού αλλά και του πολιτικού έτους, επειδή η 1η Σεπτεμβρίου συνέπιπτε με την αρχή της ινδικτιώνος. Ακόμη και σήμερα η Ανατολική Ορθόδοξη Εκκλησία εξακολουθεί να εορτάζει την 1η Σεπτεμβρίου ως «αρχή της ινδίκτου», επειδή στο Βυζάντιο εχρησιμοποιείτο για τη χρονολόγηση πράξεων και γεγονότων και είχε παγιωθεί ως το δημοφιλέστερο σύστημα χρονολόγησης για τους Βυζαντινούς. Γι΄αυτό, άλλωστε, σε ορισμένες περιοχές της χώρας μας η 31η Αυγούστου ονομάζεται «κλειδοχρονιά» επειδή «κλειδώνει» (τελειώνει) ο προηγούμενος χρόνος, ενώ η 1η Σεπτεμβρίου ονομάζεται «αρχιχρονιά».

Όλα αυτά τα «λαογραφικά» με οδήγησαν προ ημερών σε σκέψεις σχετικά με το «πέρασμα» του χρόνου και γενικότερα μ΄ αυτό που ονομάζουμε «χρόνος», γιατί ως γνωστόν εμείς οι άνθρωποι είμαστε όντα με χρονικό προσανατολισμό. Η έννοια δηλαδή του χρόνου, επιφανειακά τουλάχιστον, φαίνεται να είναι τόσο ευκολονόητη και άμεσα συνδεδεμένη με την καθημερινότητά μας ώστε να μοιάζει σχεδόν κοινότοπη και εμφανής. Κι όμως, μερικά από τα μεγαλύτερα ανθρώπινα μυαλά έχουν καταπιαστεί με την ανάλυση και τα παράδοξα του χωρίς επιτυχία. Οι σύγχρονοι φυσικοί αναφέρονται συχνά-πυκνά στον δεύτερο νόμο της θερμοδυναμικής, στην εντροπία του σύμπαντος και στο βέλος του χρόνου, αλλά τίποτε απ? όλα αυτά δεν μας δίνει έναν πλήρη ορισμό της έννοιας του χρόνου.

Ακόμη και ο Αϊνστάιν δεν κατόρθωσε να βρει την απάντηση, αν και μας περιέγραψε τι συμβαίνει στον χρόνο όταν τον παρατηρούμε από ένα αντικείμενο που πλησιάζει την ταχύτητα του φωτός ή όταν πλησιάζουμε ορισμένα αντικείμενα μεγάλης βαρύτητας όπως είναι οι μαύρες τρύπες. Όλα αυτά, όμως, δεν σημαίνουν ότι γνώριζε τι είναι ο χρόνος, αν και μας έδειξε ότι ζούμε σ΄ ένα σύμπαν τεσσάρων διαστάσεων, γιατί όλοι μας υπάρχουμε μέσα σ΄αυτό που ονόμασε «χωρόχρονο». Ο χρόνος δηλαδή είναι μία από τις τέσσερις διαστάσεις όπου ο τρισδιάστατος χώρος και ο μονοδιάστατος χρόνος αποτελούν ένα τετραδιάστατο χωροχρονικό συνεχές. Σύμφωνα, δηλαδή, με τον Αϊνστάιν, ένα αντικείμενο δεν μπορεί να υπάρχει στον χώρο χωρίς τη διάσταση του χρόνου, γιατί στη φυσική της Σχετικότητας ένα αντικείμενο κινείται στον χωρόχρονο και όχι μόνο στον χώρο. Κι ενώ οι έννοιες του χώρου και του χρόνου είναι σχετικές και εξαρτώνται από τον παρατηρητή και το σύστημα συντεταγμένων που αυτός επιλέγει, ο χωρόχρονος, ως ενοποιημένη έννοια, είναι απόλυτος.

Τελευταία Ενημέρωση στις Παρασκευή, 14 Δεκέμβριος 2018 16:23 Περισσoτερα...
 

Η εποχή της ατομικής ενέργειας

E-mail Εκτύπωση PDF

Χάρης Βάρβογλης, Ομότιμος Καθηγητής

του Τμήματος Φυσικής του ΑΠΘ

4/2/2018

 

Όταν ακούμε το όνομα του Einstein, οι περισσότεροι από εμάς φέρνουμε στο μυαλό μας την περίφημη σχέση Emc2, αυτή που προβλέπει ότι μάζα και ενέργεια είναι ισοδύναμες ποσότητες με συντελεστή αναλογίας την ταχύτητα του φωτός στο τετράγωνο.

Την εποχή που δημοσιεύθηκε αυτό το αποτέλεσμα της Ειδικής Θεωρίας της Σχετικότητας, τον Σεπτέμβριο του 1905, οι επιστήμονες δεν μπορούσαν να αντιληφθούν τις συνέπειες που θα είχε στον τεχνολογικό πολιτισμό μας. Όταν όμως έγινε πλήρως κατανοητή η δομή του ατόμου, στις αρχές της δεκαετίας του 1930, πολλοί επιστήμονες της εποχής σκέφθηκαν ότι η περίφημη εξίσωση του Einstein προέβλεπε μία νέα μέθοδο παραγωγής ενέργειας, με απίστευτη απόδοση.

Αν καταφέρουμε να «εξαφανίσουμε» 1 γραμμάριο ύλης, θα πάρουμε ενέργεια 25 εκατομμύρια κιλοβατώρες, περισσότερη από όση παράγουν σε 1 ώρα όλα τα εργοστάσια ηλεκτρισμού στην Ελλάδα!

Αλλά πώς μπορούμε να «εξαφανίσουμε» μια ποσότητα ύλης; Η απάντηση είναι: με πυρηνικές αντιδράσεις. Οι πυρήνες των χημικών στοιχείων αποτελούνται από πρωτόνια και νετρόνια, αλλά η μάζα του κάθε πυρήνα δεν είναι απλά το άθροισμα των μαζών των πρωτονίων και των νετρονίων του. Για παράδειγμα ο πυρήνας του ουρανίου-235, που έχει 235 πρωτόνια και νετρόνια, έχει μεγαλύτερη μάζα από δύο πυρήνες με τον ίδιο συνολικό αριθμό πρωτονίων και νετρονίων.

Αν καταφέρναμε λοιπόν να τον «σχίσουμε» στα δύο, θα είχαμε «εξαφανίσει» ποσότητα ύλης ίση με τη διαφορά της μάζας του πυρήνα του ουρανίου από το άθροισμα των μαζών των δύο μικρότερων πυρήνων. Στα μέσα της δεκαετίας του 1930 γνωρίζαμε μάλιστα πώς μπορούσε «να δουλέψει» αυτή η διαδικασία: με τη μέθοδο της αλυσιδωτής σχάσης. Αν «χτυπήσουμε έναν πυρήνα ουρανίου-235 με ένα νετρόνιο, θα πάρουμε έναν πυρήνα κρυπτού-92, έναν πυρήνα βαρίου-141 και 3 νετρόνια.

Τελευταία Ενημέρωση στις Παρασκευή, 14 Δεκέμβριος 2018 16:23 Περισσoτερα...
 


Σελίδα 6 από 156

ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ

ΒΙΟΓΡΑΦΙΕΣ ΚΑΙ ΕΡΓΑ

Διαφήμιση

ΜΕΓΑΛΕΣ ΑΝΑΚΑΛΥΨΕΙΣ

1945

Δοκιμάζεται με επιτυχία η πρώτη αμερικανική ατομική βόμβα πυρηνικής σχάσεως.

Ο ΚΑΙΡΟΣ

Μαθητικο Συνεδριο Πληροφορικης

ΤVSpot Τεχνικού Μουσείου