Φίλοι του Τ.Μ.Θ.

  • Μεγαλύτερο μέγεθος γραμματοσειράς
  • Προκαθορισμένο μέγεθος γραμματοσειράς
  • Μικρότερο μέγεθος γραμματοσειράς

ΑΡΧΗ

Βουτιά στην ιστορία του κόσμου

E-mail Εκτύπωση PDF

To πιο διάσημο μουσείο φυσικής ιστορίας στον πλανήτη διηγείται την εξέλιξη της ζωής. Το ΒΗΜΑgazino περιδιαβάζει στις αίθουσες του Εθνικού Μουσείου Φυσικής Ιστορίας Σμιθσόνιαν.

 

 

Βουτιά στην ιστορία του κόσμου | tovima.gr

 

Βαρδάκη Ερη

14.02.2021, 06:00

 

Έχει μέγεθος μεγαλύτερο από 18 γήπεδα ποδοσφαίρου και διαθέτει τη μεγαλύτερη συλλογή φυσικής ιστορίας στον κόσμο. Οι αριθμοί άλλωστε μιλούν από μόνοι τους. Στο κεντρικό του κτίριο, με έκταση 140.000 τ.μ., φιλοξενούνται πάνω από 145 εκατ. δείγματα που αφορούν το φυτικό και το ζωικό βασίλειο, αλλά και απολιθώματα, ορυκτά, πετρώματα και μετεωρίτες, καθώς και λείψανα και τεκμήρια του ανθρώπινου πολιτισμού.

Φυσικά πρόκειται για το Εθνικό Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Σμιθσόνιαν που στεγάζεται από το 1910 σε ένα επιβλητικό κτίριο στο Νational Mall, στο τεράστιο εθνικό πάρκο μπροστά από το Καπιτώλιο στην Ουάσιγκτον. Πρόκειται για το διαμάντι του στέμματος του Ινστιτούτου Σμιθσόνιαν, το οποίο ιδρύθηκε το 1846, όταν o βρετανός χημικός και ορυκτολόγος Τζέιμς Σμίθσον δώρισε την περιουσία του προκειμένου να δημιουργηθεί στις ΗΠΑ και συγκεκριμένα στην Ουάσιγκτον ένα ινστιτούτο που θα φέρει το όνομά του και σκοπό θα έχει «την αύξηση και τη διάδοση της γνώσης».

 

Ετσι, την 1η Ιουλίου του 1836 το Κογκρέσο αποδέχτηκε τη δωρεά που κληροδότησε στο αμερικανικό έθνος ο Σμίθσον και δύο χρόνια αργότερα, μετά την έγκριση του κληροδοτήματος από τα βρετανικά δικαστήρια, οι ΗΠΑ έλαβαν την περιουσία του βρετανού επιστήμονα σε χρυσές λίρες Αγγλίας, οι οποίες αντιστοιχούσαν στο ποσό των 515.169 δολαρίων. Στις 10 Αυγούστου του 1846 ο 11ος πρόεδρος των ΗΠΑ, ο Τζέιμς Νοξ Πολκ, υπέγραψε την ιδρυτική πράξη.

Σήμερα το Ινστιτούτο Σμιθσόνιαν απαρτίζεται από το μεγαλύτερο συγκρότημα μουσείων, εκπαίδευσης και έρευνας στον κόσμο, αριθμώντας συγκεκριμένα 19 μουσεία, 21 βιβλιοθήκες, 9 ερευνητικά κέντρα και έναν εθνικό ζωολογικό κήπο. Είναι ενδεικτικό ότι για το 2020 η ομοσπονδιακή χρηματοδότηση που έλαβε ανερχόταν σε 1 δισ. δολάρια.

Ενα από τα σπουδαιότερα μουσεία του Ινστιτούτου είναι αναμφίβολα το Εθνικό Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Σμιθσόνιαν. Πρόκειται ουσιαστικά για μια κιβωτό γνώσης για την εξερεύνηση της Γης που αποτυπώνει τη βιολογική και πολιτιστική ποικιλομορφία. Είναι ενδεικτικό ότι εκατοντάδες επιστήμονες δραστηριοποιούνται στις αχανείς εγκαταστάσεις του.

To μουσείο την εποχή της COVID-19

Σήμερα, εξαιτίας της πανδημίας, το μουσείο παραμένει κλειστό. Αυτό δεν σημαίνει ότι κανείς δεν μπορεί να το επισκεφτεί, καθώς παραμένει ενεργό στην ψηφιακή σφαίρα, καλώντας τον επισκέπτη να περιηγηθεί τις αίθουσές του από την άνεση του σπιτιού του.

Φιλοξενεί ακόμη μια ιδιαίτερα επίκαιρη περιοδική έκθεση με τίτλο «Εκρηξη: Oι επιδημίες σε έναν συνδεδεμένο κόσμο», η οποία καταγράφει την προσπάθεια των επιδημιολόγων, των κτηνιάτρων και των εργαζομένων στη δημόσια Υγεία να ανταποκριθούν σε ασθένειες όπως ο ιός HIV/AIDS, ο ιός Εμπολα κ.λπ. Ο επισκέπτης θα μάθει, για παράδειγμα, πώς ασθένειες από την άγρια ζωή μπορούν να μεταπηδήσουν στον άνθρωπο. Θα δει ένα τεράστιο αντίγραφο του κουνουπιού Aedes (κουνούπι «τίγρης»), το οποίο θεωρείται υπεύθυνο για τη μετάδοση του ιού Ζίκα, και θα μάθει ότι οι φρουτοφάγες νυχτερίδες κουβαλούν τον θανατηφόρο ιό Νίπα και είναι υπεύθυνες για το ξέσπασμά του το 2001 στο Μπανγκλαντές.

Χένρι ο ελέφαντας

Ενα από τα πιο διάσημα εκθέματα του μουσείου είναι αναμφισβήτητα ο ταριχευμένος αφρικανικός ελέφαντας της σαβάνας, που είθισται να αποκαλείται Χένρι. Βρίσκεται στο πρώτο επίπεδο, στη ροτόντα του μουσείου, και εκτίθεται εκεί από το 1959. Mε βάρος 11 τόνων και ύψος που αγγίζει σχεδόν τα 4 μέτρα δεσπόζει στην αίθουσα. Το 2015 το σπάνιο αυτό έκθεμα καθαρίστηκε και έγιναν εκτεταμένες ενέργειες συντήρησής του, ενώ αντικαταστάθηκε η πλατφόρμα στην οποία «πατούσε» και πλέον παραθέτει πληροφορίες για το οικοσύστημα του αφρικανικού ελέφαντα και την απειλή της λαθροθηρίας. Ο επισκέπτης μεταξύ άλλων μπορεί να αισθανθεί τη «φωνή των ελεφάντων», αυτές τις δονήσεις χαμηλής συχνότητας που παράγουν για να επικοινωνήσουν σε αποστάσεις που φτάνουν μέχρι και τα 16 χλμ.

Εξερευνώντας την Αφρική

Στον ίδιο όροφο, σε μια άλλη ενότητα, εξερευνάται το πώς οι λαοί της Αφρικής έχουν επηρεάσει τον παγκόσμιο πολιτισμό. Ο επισκέπτης αλληλεπιδρά με περισσότερα από 400 αντικείμενα που σχετίζονται με το εμπόριο, την τέχνη, τον πολιτικό ακτιβισμό, την κοινωνική ζωή. Eνα από τα πιο εντυπωσιακά εκθέματα είναι το aqal, μια φορητή καλύβα που χρησιμοποιούνταν από τις κτηνοτροφικές κοινότητες στη Σομαλία, ενώ το βλέμμα κερδίζει και η αναπαράσταση μιας παραδοσιακής αγοράς στην Γκάνα.

Δεινόσαυροι για πάντα

Φυσικά οι λάτρεις της παλαιοντολογίας έχουν έναν προορισμό, την αίθουσα απολιθωμάτων «David H. Koch». Εκεί εκτίθενται γίγαντες όπως ο περίφημος τυραννόσαυρος Ρεξ, ο διπλόδοκος, αλλά και το μαλλιαρό μαμούθ. Απλωμένα σε επιφάνεια σχεδόν 3.000 τ.μ., τα εκθέματα προσκαλούν τον επισκέπτη να εξερευνήσει το μακρινό παρελθόν της Γης αναζητώντας τις σχέσεις με το παρόν αλλά και με το μέλλον. Ετσι, θα ταξιδέψει σε αρχαία οικοσυστήματα, θα γίνει μάρτυρας της εξέλιξης της ζωής και θα θαυμάσει από κοντά 700 δείγματα πρώιμων εντόμων, ερπετών, θηλαστικών και φυτών. Την ίδια στιγμή, θα μάθει πώς η ανθρώπινη δραστηριότητα αλλάζει το κλίμα και πώς οι επιλογές που κάνουμε σήμερα θα καθορίσουν το μέλλον.

Παράλληλα, στην περίφημη αίθουσα «Βοne Hall», στο δεύτερο επίπεδο, φιλοξενούνται σκελετοί σπονδυλωτών ζώων, μερικοί από τους οποίους πρωτοεκτέθηκαν σε κοινό το 1881. Ο επισκέπτης μάλιστα μπορεί να κατεβάσει στο smartphone του την εφαρμογή επαυξημένης πραγματικότητας «Skin and Bones» και να δει πώς τα είδη αυτά κινούνταν όταν ζούσαν στον πλανήτη μας.

Στα ίχνη των πρώτων ανθρώπων

Στην αίθουσα «David. H. Koch» ο επισκέπτης γνωρίζει τους μακρινούς προγόνους του μέσα από μια διαδραστική εξερεύνηση της ανθρώπινης περιπέτειας, εντοπίζοντας με επιστημονικά στοιχεία την ανθρώπινη προέλευση και γυρίζοντας τον χρόνο 6 εκατομμύρια χρόνια πριν.

Θα εξερευνήσει έτσι συναρπαστικές ιστορίες εξαφάνισης και επιβίωσης, θα θαυμάσει μεταξύ άλλων μια έκθεση με πάνω από 75 αντίγραφα απολιθωμάτων κρανίων πρώιμων προγόνων μας από όλον τον κόσμο και θα ανακαλύψει έναν αυθεντικό σκελετό Νεάντερταλ, τον μοναδικό που βρίσκεται στις ΗΠΑ.

Στα άδυτα της Γης

Στη μόνιμη έκθεση στην αίθουσα «Janet Annenberg Hooker» εκτίθενται σπάνια ορυκτά, πετρώματα και πολύτιμοι λίθοι, δείγματα τέφρας αλλά και λάβας. Ο επισκέπτης θαυμάζει μεταξύ άλλων τα highlights της εθνικής συλλογής πολύτιμων λίθων, συμπεριλαμβανομένου του διάσημου σμαραγδιού 168 καρατίων το οποίο κοσμεί το διαμαντένιο περιδέραιο που χάρισε ο Κλάρενς Μακέι στη σύζυγό του, τη σοπράνο Aννα Κέις το 1931, για τον γάμο τους. Εκείνη με τη σειρά της το δώρισε το 1984 στο Μουσείο Φυσικής Ιστορίας.

Θαλάσσια εξερεύνηση

Φυσικά ο επισκέπτης μπορεί να βυθιστεί και στο βασίλειο των ωκεανών, στις απαρχές της δημιουργίας τους πριν από 3,8 δισ. έτη, και στα πλάσματα που φιλοξενούν. Θα θαυμάσει, για παράδειγμα, ένα αντίγραφο σε φυσικό μέγεθος μιας πραγματικής φάλαινας του Βόρειου Ατλαντικού που οι επιστήμονες παρακολουθούν από τη γέννησή της το 1987, ενώ ανάμεσα στα εκθέματα που ξεχωρίζουν βρίσκεται ένα γιγάντιο καλαμάρι μήκους σχεδόν 8 μέτρων, τρεις σκελετοί αρχαίων προγόνων φαλαινών, με τον έναν να φέρει ακόμα και πόδια. Στην εξερεύνηση της θαλάσσιας ζωής συμπεριλαμβάνεται και η περιοδική έκθεση «Sea Monsters Unearthed: Life in Angola?s Ancient Seas» που ταξιδεύει δεκάδες εκατομμύρια χρόνια πίσω.

Ανάμεσα στα διάσημα εκθέματα και το μοντέλο του καρχαρία μεγαλόδοντα (Carcharocles megalodon), μήκους σχεδόν 16 μέτρων, το οποίο αιωρείται από το 2019 πάνω από τον χώρο με τα εστιατόρια του μουσείου. Κορυφαίος θηρευτής της εποχής του ? εξαφανίστηκε πριν από 3,6 εκατ. χρόνια ? τρεφόταν με μικρές φάλαινες, φώκιες, θαλάσσιες χελώνες και μεγάλα ψάρια σε ρηχά νερά σε όλον τον κόσμο. Δεν αποκλείεται να είχε κολυμπήσει και στην περιοχή που βρίσκεται σήμερα το μουσείο, όταν η Ουάσιγκτον DC ήταν βυθισμένη κάτω από το νερό.

Την ίδια στιγμή, στην αίθουσα θηλαστικών «Kenneth E. Behring Family» ο επισκέπτης ανακαλύπτει ζωικά είδη, από τον συνηθισμένο γκρι σκίουρο μέχρι το σπάνιο οκάπι, ένα θηλαστικό της Κεντρικής Αφρικής τόσο «ντροπαλό» που οι επιστήμονες δεν γνώριζαν ότι υπήρχε μέχρι και τις αρχές του 1900. Κάθε έκθεμα ουσιαστικά αποτυπώνει ένα στιγμιότυπο της ζωής στον πλανήτη. Ιδιαίτερα ενδιαφέρον είναι το φιλμ διάρκειας 8 λεπτών, το οποίο ακολουθεί το οικογενειακό δέντρο των θηλαστικών και τις τεράστιες αλλαγές που έχουν συντελεστεί στις διακλαδώσεις του τα τελευταία 225 εκατομμύρια χρόνια.

To βασίλειο των πεταλούδων

Το μουσείο όμως διαθέτει και τον «ζωολογικό κήπο» εντόμων «O. Οrkin». Aνοιξε τις πύλες του το 1976, διαθέτει πολλά είδη ζωντανών εντόμων, αλλά και ένα φυτώριο όπου οι επισκέπτες μπορούν να παρατηρήσουν προνύμφες. Ιδιαίτερα αγαπημένο σημείο αναδεικνύεται το περίπτερο με τις πεταλούδες. Σε έναν φωτεινό χώρο, που θυμίζει τροπικό περιβάλλον, με ελεγχόμενη υγρασία και θερμοκρασία, εκατοντάδες πεταλούδες από τις ΗΠΑ, το Μεξικό, την Κεντρική και τη Νότια Αμερική, την Αφρική, την Ινδία, την Κίνα και τη Νοτιανατολική Ασία πετούν ελεύθερες ανάμεσα στους επισκέπτες.

Οι μούμιες του μουσείου

Η αρχαία Αίγυπτος δεν θα μπορούσε να λείπει από τις αίθουσες του Εθνικού Μουσείου Φυσικής Ιστορίας, με την έμφαση να δίνεται στα ταφικά έθιμα. Η μόνιμη έκθεση περιλαμβάνει 3 ανθρώπινες μούμιες αλλά και 16 μούμιες ζώων, ανάμεσά τους και μια μούμια φιδιού, καθώς και αγγεία κεραμικής, κοσμήματα, εργαλεία και άλλα αντικείμενα που ανασκάφηκαν από αιγυπτιακούς τάφους. Μεταξύ άλλων, οι επισκέπτες μέσω μιας διαδραστικής οθόνης αφής μαθαίνουν όλα τα μυστικά της ταρίχευσης, από την αφαίρεση των οργάνων του νεκρού μέχρι τις τελικές διακοσμητικές πινελιές πριν από την ταφή.

Μια βεντάλια εκθέσεων

Στο δεύτερο επίπεδο του μουσείου μια περιοδική έκθεση είναι αφιερωμένη στα ταξίδια του θαλασσοπόρου Τζέιμς Κουκ στην Ταϊτή, στη Νέα Ζηλανδία και στην Αυστραλία που ξεκίνησαν το 1768 και ολοκληρώθηκαν το 1771. Μαζί του βρισκόταν και ο βοτανολόγος Τζότζεφ Μπανκς, ο οποίος κατέγραψε την πανίδα και τη χλωρίδα της Αυστραλίας με σχολαστική επιμέλεια. Σηματοδοτώντας την επέτειο 250 ετών από το γεγονός, η Εθνική Βιβλιοθήκη της Αυστραλίας ανέθεσε στην εταιρεία ΑGB Εvents να δημιουργήσει την έκθεση «Beauty Rich and Rare», η οποία παρουσιάζει τα αυθεντικά σχέδια, τα γραφήματα και τα ημερολόγια του Mπανκς. Ο θεατής θα μυηθεί σε αυτή την περιπέτεια εξερεύνησης και θα μάθει άγνωστες πληροφορίες, όπως το γεγονός ότι το αμερικανικό διαστημικό λεωφορείο «Endeavour» (που πήρε το όνομά του από το πλοίο του Κουκ) μετέφερε μαζί του στο Διάστημα ένα κομμάτι ξύλου προερχόμενο από το αυθεντικό σκαρί «HMS Endeavour».

Μια ακόμη ενδιαφέρουσα περιοδική έκθεση είναι αφιερωμένη στις γυναίκες επιστήμονες, παρουσιάζοντας το φωτογραφικό πρότζεκτ «The Bearded Lady». Μέσα από 38 ασπρόμαυρες εικόνες η φωτογράφος Κέλσι Βανς απεικονίζει γυναίκες παλαιοντολόγους να εργάζονται στο πεδίο της ανασκαφής, σε εργαστήρια, στα γραφεία τους, στα μουσεία. Οι γυναίκες ποζάρουν φορώντας ψεύτικες γενειάδες, παίζοντας με τα στερεότυπα και προκαλώντας την αντίληψη του κοινού για το πώς πρέπει να μοιάζει ένας επιστήμονας.

Μία ακόμη περιοδική έκθεση, που διαρκεί μέχρι τις 18 Ιουλίου, εξερευνά τον τρόπο με τον οποίο οι ανθρωπολόγοι έχουν καταγράψει και μοιραστεί τις παρατηρήσεις τους χρησιμοποιώντας την τεχνολογία της εποχής τους. Η έκθεση είναι βασισμένη μεταξύ άλλων σε σπάνιο υλικό των Εθνικών Ανθρωπολογικών Αρχείων, των βιβλιοθηκών του Σμιθσόνιαν, καταδεικνύοντας τη σημασία αυτών των αξιοσημείωτων καταγραφών όπου αποτυπώνεται η παγκόσμια ποικιλομορφία. Για παράδειγμα, εκτίθεται μια από τις πρώτες συσκευές καταγραφής των γλωσσών των ιθαγενών σε μεταλλικές πλάκες και κυλίνδρους κεριού.

Επιπλέον, η περιοδική έκθεση «Objects of Wonder» φιλοξενεί μερικά από τα πιο όμορφα αντικείμενα που βρίσκονται στη συλλογή του μουσείου, όπως το «Βlue Flame», μια γιγάντια πλάκα του ημιπολύτιμου πετρώματος λάπις λάζουλι, η οποία προέρχεται από το Αφγανιστάν.

Πριν κάποιος αφήσει πίσω του το μουσείο, πρέπει να περάσει από το garden loυnge. Μπορεί να χαλαρώσει, να φορτίσει το κινητό του και να παρατηρήσει σπάνια και όμορφα φυτά, όπως το φοινικοειδές κύκας (ή τσίκας), ένα από τα πιο παλαιά φυτά στον πλανήτη. Η ιστορία αυτού του κόσμου είναι θαυμαστή.


Τελευταία Ενημέρωση στις Τρίτη, 23 Φεβρουάριος 2021 18:00  

ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ

ΒΙΟΓΡΑΦΙΕΣ ΚΑΙ ΕΡΓΑ

Διαφήμιση

ΜΕΓΑΛΕΣ ΑΝΑΚΑΛΥΨΕΙΣ

1972

Εμφανίζονται οι δίσκοι λέϊζερ (CD) που δεν φθείρονται.

Ο ΚΑΙΡΟΣ

Μαθητικο Συνεδριο Πληροφορικης

ΤVSpot Τεχνικού Μουσείου